حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ٧٩ - يك احاديث«إن الأرض على الحوت» در مصادر حديثى شيعه و اهل سنت
نگاهى به احاديث «إنّ الأرض على الحوت»[١]
در مجموعههاى حديثى شيعه و اهل سنّت، احاديث چندى به چشم مىخورند كه بر قرار گرفتن زمين بر پشت ماهى دلالت دارند. درباره اين احاديث، از سه منظر كلى مىتوان به مطالعه و بررسى پرداخت:
اوّل، بررسى تاريخى اين احاديث، در مصادر حديثى شيعه و اهل سنّت؛
دوم، بررسى اسناد و مدارك؛
سوم، بررسى آرا و ديدگاهها در مواجهه با اين احاديث.
بر اين اساس، مطالب اين نوشتار، در سه قسمت ارائه مىگردد:
يك. احاديث «إنّ الأرض على الحوت» در مصادر حديثى شيعه و اهل سنّت
اين مضمون در كتابهاى حديثى، يكى به هنگام بيان چگونگى آفرينش زمين و آسمان طرح شده است و ديگرى به هنگام بيان اسباب و علل وقوع زلزله در زمين.
بررسى كلّى مصادر حديثى، نشان مىدهد كه اين حديث، در مصادر اوليه[٢] حديث شيعه و اهل سنّت، منقول است و تعداد اين روايتها، با منظور كردن مكرّرات، ٢٢ حديث است كه از اين ميان، سيزده حديث در مصادر حديثى شيعه و نه حديث در
[١]*. اين مقاله، پيش از اين، در ميراث حديث شيعه( دفتر پانزدهم) منتشر شده است
[٢]. مراد از« مصادر اوليه» غير از« مجامع حديثى» است كه حاوى چند كتاب و مصدرند