حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ٢٧٤ - مقدمه مصحح

بسيارى بر آن نگاشته‌اند و معانى فراوانى برايش گفته‌اند، تا آن جا كه علّامه حسن حسن زاده آملى، ٦٢ معنا براى اين حديث شريف نقل كرده است.[١] برخى از شروح مستقل اين حديث شريف، عبارت‌اند از:

١. الرسالة الوجودية فى معنى قوله صلى الله عليه و آله من عرف نفسه فقد عرف ربّه، چاپ قاهره.

٢. رساله‌اى در شرح حديث من عرف نفسه، نوشته عماد الدين بن يونس پنج هزارى. اين نسخه را علّامه حسن زاده آملى به طبع رسانده است.[٢] ٣. رساله‌اى در شرح حديث من عرف نفسه، نوشته عارف عبد اللَّه بليانى كه در سال ١٣٥٢ شمسى، با چند رساله ديگر به طبع رسيده است.[٣] ٤. رساله‌اى در شرح حديث من عرف نفسه، نوسته استاد حسن زاده آملى كه در هزار و يك كلمه، به طبع رسيده است.[٤] ٥. رساله‌اى در شرح حديث من عرف نفسه، نوسته استاد حسن زاده آملى كه مخطوط است.[٥] علّامه تهرانى نيز در الذريعه، پنج رساله در شرح اين حديث، معرفى كرده است.[٦] ٦. شرح حديث من عرف نفسه، أحمد بن زين الدين احسائى.[٧] ٧. شرح حديث من عرف نفسه، أحمد بن صالح بن طوق قطيفى.

٨. شرح حديث من عرف نفسه، صدر الدين كاشف دزفولى (١١٧٤- ١٢٥٦ ق).

[١]. هزار و يك كلمه، ج ٣، ص ٢١٦

[٢]. همان، ص ١٩٧ و ٢١٧- ٢٢٨

[٣]. فهرست نسخ خطى كتاب‌خانه آية اللَّه مرعشى، ج ١٨، ص ٦٢

[٤]. هزار و يك كلمه، ج ٣، ص ١٨٩- ٢٢٧

[٥]. همان، ص ١٩٨

[٦]. الذريعه، ج ١٣، ص ٢٠٨- ٢٠٩

[٧]. فهرست كتب مشايخ، ص ١٥؛ كتاب‌خانه آية اللَّه گلپايگانى، مجموعه ش ٤/ ٧١٤