حديث پژوهى - مهريزى، مهدى - الصفحة ٢٦٤ - ويژگى ترجمه هاى خاندان خوانسارى

ساده‌سازى فرهنگ دينى است. وى در مقدمه ترجمه الفصول المختارة چنين نگاشته است:

مفيد اين معنا بود كه كتاب مجالس شيخ الإسلام و المسلمين، برهان الموحّدين، غياث الفرقة الناجية، شهاب مروة الفئة الباغية، مفيد الدين محمّد بن محمّد النعمان- عليه شآبيب الغفران من الملك والدين- را كه مشتمل بر بسى فوائد و معانى دقيقه و مناظرات لطيفه است و الحق، هر بابى از آن، بوستانى است پر گل و ريحان و روضه‌اى است مزيّن به لاله نعمان و هر مجلسى از آن، به زينت، مملوّ از نكته‌هاى غريبِ تمام قدسى وطن و فكرهاى نازكِ جمله گل پيرهن، ترجمه كنم تا فايده آن، عام و اثرش در روزگار، تمام باشد؛ زيرا كتاب مزبور به زبان عربى، تأليف شده و اكثر ساكنان بلاد عجم، از معرفت آن بى‌بهره‌اند.[١]

ويژگى ترجمه‌هاى خاندان خوانسارى‌

در ترجمه‌هاى خاندان خوانسارى، چند نكته قابل درنگ و تحسين برانگيز به چشم مى‌خورند:

١. شخصيت علمى آقا جمال و آقا رضى خوانسارى، بر كسى پوشيده نيست. آقا جمال، كتاب‌هاى شرح لمعه، حاشيه خفرى و شفا را تحشيه و آنها را شرح كرده است.

آقا رضى نيز بر كتاب‌هاى شرح لمعه، حاشيه خَفرى، الهيات شرح تجريد و دروس شهيد اوّل، شرح و حاشيه دارد. اين شرح و تحشيه‌ها، مرتبت علمى اين انديشمندان را در حوزه‌هاى فلسفه، فقه و كلام، نشان مى‌دهد. اينان با اين رتبه علمى، به ترجمه رو كردند. بدان معنا كه تلقّى ايشان از ترجمه، امرى سطحى و عاميانه نبود؛ بلكه آن را نوعى تبادل دانش و فرهنگ شمرده، برايش تخصّص‌هاى لازم را شرط مى‌دانستند.

٢. دقت و امانت در نقل مضامينِ زبان مبدأ به زبان دوم، به روشنى در ترجمه‌هاى برادران خوانسارى مشهود است.

[١]. مناظرات( ترجمه الفصول المختارة)، ص ٣٩