٢٣٨.امام على عليه السلام : كسى كه دچار غفلت شود ، آرزوها او را مى فريبند و آن گاه كه پرده كنار رود و آنچه تصوّرش را هم نمى كرده است از جانب خداوند بر او آشكار گردد، افسوس ، او را فرا مى گيرد .

٢٣٩.امام على عليه السلام : هر كه غفلت كند ، به خويشتن ستم مى ورزد و عقب گرد مى كند و گم راهىِ خود را هدايت مى پندارد و آرزوها فريبش مى دهند، و آن گاه كه كارش تمام شود [و بميرد ]و پرده از برابرش كنار برود و آنچه تصوّرش را هم نمى كرده ، برايش هويدا گردد، دست خوش افسوس و پشيمانى مى شود .

٧ / ٤

گناه كردن

٢٤٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : آدم عليه السلام پيش از آن كه گناه كند ،[١] اَجَلش پيش روى او بود و آرزويش پشتِ سرش . چون گناه كرد ، خداوند ، آرزويش را پيشِ چشم او قرار داد و اَجَلش را پشت سرش . از اين رو، پيوسته آرزو مى كند تا مى ميرد.

٢٤١.علل الشرائع ـ به نقل از معمّر بن يحيى ـ :به امام باقر عليه السلام گفتم : چرا مردم با آن كه خِرد دارند ، نمى فهمند؟[٢] فرمود: «زمانى كه خداوند ـ تبارك و تعالى ـ آدم عليه السلام را آفريد ، اَجَل او را پيشِ رويش قرار داد و آرزويش را پشتِ سرش، و چون مرتكب خطا شد ، آرزويش را پيش روى او قرار داد و اَجَلش را پشتِ سرش. از اين روست كه خِرد دارند ؛ امّا نمى فهمند» .

[١] مقصود از گناه، ترك اولى است؛ زيرا انبياى الهى ـ چنان كه در مدخل «نبوّت» در همين دانش نامه خواهد آمد ـ از خطا و گناه، مصون اند. [٢] علّامه مجلسى قدس سره مى گويد: ممكن است مراد، اين باشد كه: چرا مردم با آن كه مى دانند مرگ و حساب و كتاب و مجازات در كار است و به اينها ايمان دارند، اثر اين دانستن در اعمال و رفتار آنان ظاهر نمى شود؟ پس با خطاها و گناهانى كه مى كنند، گويى چيزى در اين باره نمى دانند. ظاهراً در اين جا تصحيفى از جانب ناسخان صورت گرفته و «لايعلمون»، «لايعملون (عمل نمى كنند)» بوده است. بنا بر اين، معناى جمله، به آنچه گفتيم، بر مى گردد.