توبه آغوش رحمت - انصاريان، حسين - الصفحة ٦٩ - توبه واجب اخلاقى است
فروتنى بياور، آنگاه در تاريكى شبها مرا بخوان، نزديك و جواب دهندهام يابى.
قرآن دربارهى ابليس مىگويد:
«قالَ ما مَنَعَكَ أَلَّا تَسْجُدَ إِذْ أَمَرْتُكَ قالَ أَنَا خَيْرٌ مِنْهُ خَلَقْتَنِي مِنْ نارٍ وَ خَلَقْتَهُ مِنْ طِينٍ* قالَ فَاهْبِطْ مِنْها فَما يَكُونُ لَكَ أَنْ تَتَكَبَّرَ فِيها فَاخْرُجْ إِنَّكَ مِنَ الصَّاغِرِينَ»[١].
خداوند به او فرمود: تو را از سجده بر آدم چه برنامهاى مانع شد كه چون تو را دستور دادم انجام ندادى؟ پاسخ داد: من از او بهترم، مرا از آتش و او را از خاك به وجود آوردى، آتش كجا و خاك كجا؟
خداوند به او فرمان داد از اين مقام ملكوتى و هويت معنوى فرود آى، تو را نرسد كه نخوت و كبر به ميان آورى، از حريمم بيرون رو كه تو از زمرهى فرومايگانى.
قرآن، پستى و بدبختى و شقاوت و تيره روزى ابليس را ميوهى تلخ تكبر او از فرمان خدا مىداند، كبرى كه باعث پستى و هلاكت و خروج او از حريم ملكوت شد. بنابراين انسان بايد از كبر بپرهيزد كه اين حالت شيطانى مانع او از اجراى فرمان خداوند است.
قرآن مجيد دربارهى آدم و همسرش مىفرمايد:
«قالا رَبَّنا ظَلَمْنا أَنْفُسَنا وَ إِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَنا وَ تَرْحَمْنا لَنَكُونَنَّ مِنَ الْخاسِرِينَ»[٢].
هر دو گفتند: خداوندا! ما بر خود ستم روا داشتيم، اگر ما را مورد مغفرت و رحمت قرار ندهى هر آينه از زيانكاران خواهيم بود.
[١] - اعراف( ٧): ١٢- ١٣.
[٢] - اعراف( ٧): ٢٣.