ارشاد در معرفت و وعظ و اخلاق - قلانسى نسفى، عبد الله بن محمد - الصفحة ٧١
III.
نسخههاى خطّى و روش تصحيح
در اين بخش مقدّمه، نسخههاى خطّى ارشاد را مىتوان به دو دسته تقسيم كرد؛ يكى نسخههايى كه در تصحيح حاضر مورد استعمال بوده است، ديگرى نسخههايى كه در دسترس مصحّح نبوده و نتوانستم از آنها بهره جويم.
الف: به نسخههاى خطّى كه مراجعه شد:
١- نسخه تركيه، با نشانهT (نسخه اساس)[١]
در مجموعه اياصوفيه، كتابخانه سليمانيه، استانبول، شماره ١٦٦٤، به خط خوش نستعليق نيم درشت، به قلم محمّد بدخشانى، در روز پنجشنبه، ماه محرّم، سال ٩٠٠ ه، در شهر قسطنطنيه (استانبول كنونى) در ١٧١ برگ كتابت شده است. ترقيمه بدين عبارت است:
«وقع الفراغ من تنميق هذا الكتاب وقت الضّحى فى يوم الخميس من شهر المبارك المحرّم[٢] سنه تسعمائة الهجريّة على يد الفقير الحقير الجانى محمّد البدخشانى غفر
______________________________
(١).
لوح فشرده نسخهT به لطف دوست دانشمند و
اخلاص شعار دكتر نجدت طوسون، استاد دانشكده الهيات دانشگاه مرمرا، استانبول آماده
گرديد كه در واقع جوينده و اطلاعدهنده نسخه ايشان بودهاند و من از اين نسخه خبرى
نداشتم. بدين وسيله از ايشان مجددا سپاسگزارى مىشود. تصوير كاغذى از روى لوح
فشرده در كارگاه دوستم سيّد اويس على سهروردى، لاهور گرفته شد كه اينك بنده مراتب
سپاسگزارى را به خدمت ايشان نيز ابلاغ مىدارد.
(٢). در ترقيمه نسخه كهن شاهنامه فردوسى مضبوط در كتابخانه ملّى مركزى فلورانس، كاتب تركيب «ماه
[١]. لوح فشرده نسخهT به لطف دوست دانشمند و اخلاص شعار دكتر نجدت طوسون، استاد دانشكده الهيات دانشگاه مرمرا، استانبول آماده گرديد كه در واقع جوينده و اطلاعدهنده نسخه ايشان بودهاند و من از اين نسخه خبرى نداشتم. بدين وسيله از ايشان مجددا سپاسگزارى مىشود. تصوير كاغذى از روى لوح فشرده در كارگاه دوستم سيّد اويس على سهروردى، لاهور گرفته شد كه اينك بنده مراتب سپاسگزارى را به خدمت ايشان نيز ابلاغ مىدارد.
[٢]. در ترقيمه نسخه كهن شاهنامه فردوسى مضبوط در كتابخانه ملّى مركزى فلورانس، كاتب تركيب« ماه مبارك محرّم» را به كار برده است. دكتر محمد روشن به اين تركيب معترض شده است( ر. ك:« شاهنامه فردوسى كتابخانه فلورانس» در نميرم از اين پس كه من زندهام، به كوشش دكتر غلام رضا ستوده، تهران، ١٣٧٤ ش، ص ٢٥٧). استاد ايرج افشار به اعتراض ايشان پاسخ گفته و در سلسله يادداشتهايى« تازهها و پارههاى ايرانشناسى» كه در مجلّه بخارا، تهران، شمارههاى ١٨، ٢٤، ٣٨ چاپ شده است، شواهدى از مؤلفان و كاتبان و كتيبههاى كهن را ارائه دادهاند كه« محرّم» با القابى غير از« حرام» و به« مبارك» و« مكرّم» متّصف شده است. اينك شاهدى ديگر در تأييد ايشان.