انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١١٢ - عروج ملائكه و روح

عروج كنند. اما سؤال اساسى در مورد روز عروج است كه اين روز با وصفى كه ذكر شده كدام روز است؟.

عرض كردم كه در اصل قضيه (درازى روز) مشكلى وجود ندارد؛ زيرا كره زمين و يا هر كره ديگر، به‌دور محور خود مى‌چرخد. آن حصّه از كره كه مقابل خورشيد قرار مى‌گيرد، روز است و حصّه ديگرى كه پشت به طرف خورشيد است شب گفته مى‌شود. البته صحبت ما در خصوص كره زمين نيست؛ بلكه در خصوص كرات صحبت مى‌كنيم. به نظر من دو عامل وجود دارد كه سبب درازى روز و شب در كرات مى‌شود:

عامل اول: حركت وضعى ضعيف: مثلًا كره ماه (قمر) شايد به اندازه يك حصّه از چهارده حصّه كره زمين باشد؛ چون حركت وضعى آن كه به دور خود مى چرخد، كند است؛ از اين جهت روز كره ماه، تقريبا چهارده برابر روز زمين است. از نظر حجم كره ماه، خيلى كوچك‌تر از كره زمين است؛ ولى از اين‌كه حركت وضعى آن كند است شب و روزكره ماه، چهارده برابر روز كره زمين است. حالا در همين كره زمين كه ما زندگانى مى‌كنيم، نيز شب و روزى يكسان ندارد و بعضى مناطق با مناطق ديگر فرق دارد؛ مثلًا در قطب شمال و جنوب، شش ماه شب و شش ماه روزاست. اماّ بر عكس، در بعضى مناطق جهان، در بيست و چهار ساعت، يكساعت شب است و بقيه همه روز است.

عامل دوم: بزرگى كرات نيز در طولانى بودن شب و روز تاثير دارد. هر چند كره بزرگ باشد، شب و روز آن نيز به همان اندازه دراز مى‌شود. خصوصاً اگر حركت وضعى آن نيز كُند باشد. كره قيامت، به‌نظر من هزاران مرتبه از كره‌زمين بزرگتر است؛ زيرا در آن‌جا تمام انسان‌ها از ابتداى خلقت تا روز قيامت محشور مى‌شوند. تعداد انسان‌ها به قدرى زياد مى‌شود كه براى ما قابل تصوّر نيست. بنابراين كره‌