انوار هدايت - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ١٥٦ - طبيعت و تربيت

آن طغيان نموده و چنان سيلابى را به‌وجود مى‌آورد كه خسارات آن قابل جبران نخواهد بود.

حالا اگر كسى سؤال كند كه آتش ممكن است با مواظبت و مراقبت كنترل شود و سدّى آب را نيز ممكن است با محكم كارى توسط سنگ‌هاى بزرگ و سمنت كنترل نمود؛ اماّ غرايز را چگونه بايد كنترل كرد؟ جواب روشن است همان‌گونه كه آب و آتش را خدا خلق كرده است، سنگ و سمنت و بقيه چيزها را نيز خداوند جل جلاله خلق نموده است. يعنى هر خطرى را كه خدا خلق نموده است؛ دفع آن را نيز خلق كرده است. بنابراين غرايز را نيز خدا خلق نموده و آن را در وجود انسان قرار داده است؛ در مقابل غرايز، دين را نيز براى بشر فرستاده است. انسان توسط دين مى‌تواند غرايز خود را كنترل نمايد. اگر انسان مواظب خود باشد بسيار به آسانى غرايز قابل تعديل است و به راحتى مهار مى‌شود؛ زيرا دين براى همين فرستاده شده است كه بشر غرايز سركش خود را توسط آن تعديل نمايد و روزى هم خواهد رسيد كه بشريت براى مهار نمودن غرايز و رسيدن به خوشبختى و كمال، بالاجبار به دين آسمانى پناه بى‌برند، تا از شرّ فتنه و آشوب در امان بمانند.

«إِنَّ الْإِنْسانَ خُلِقَ هَلُوعاً، إِذا مَسَّهُ الشَّرُّ جَزُوعاً، وَ إِذا مَسَّهُ الْخَيْرُ مَنُوعاً، إِلَّا الْمُصَلِّينَ، الَّذِينَ هُمْ عَلى‌ صَلاتِهِمْ دائِمُونَ، وَ الَّذِينَ فِي أَمْوالِهِمْ حَقٌّ مَعْلُومٌ، لِلسَّائِلِ وَ الْمَحْرُومِ، وَ الَّذِينَ يُصَدِّقُونَ بِيَوْمِ الدِّينِ، وَ الَّذِينَ هُمْ مِنْ عَذابِ رَبِّهِمْ مُشْفِقُونَ، إِنَّ عَذابَ رَبِّهِمْ غَيْرُ مَأْمُونٍ»