علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٧٧

روايات، اختصاصِ آيه به اصحاب کساء را نظر شيعيان قلمداد کرده و در نقد آن گفته است:

تخصيص آيه به اصحاب کساء، مناسبِ قبل و بعد آيه نيست و حديث در اين باب اشاره دارد که ايشان هم از اهل بيت‌اند، نه اينکه ديگران نيستند.[١٧٨]

بنابراين، برخي سبب نزول آيه‌ تطهير را فقط همسران پيامبر٩ دانسته و يا اصحاب کساء را بخشي از اهل بيت مي‌شمارند. در پاسخ بايد گفت که هيچ‌کس سبب نزول آيه‌ تطهير را همسران پيامبر٩ نمي‌داند؛ بلکه روايات متواتر در منابع شيعي و سني، سبب نزول اين قسمت از آيه‌ ٣٣ را از بقيه آيات مستقل مي‌داند. بر اساس اين احاديث، پيامبر٩ به اصحاب کساء اشاره کرده و مي‌فرمودند:

اللهم هؤلاء أهل بيتي، اللهم أذهب عنهم الرجس و طهرهم تطهيرا.[١٧٩]

عبارت «هؤلاء أهل بيتي» به‌ اين معني است که اهل بيت من ايشان هستند و نفرمودند اين‌ها جزو اهل بيت من هستند. افزون بر آن، از نظر ظاهري نيز ضميرهاي اين بخش از آيه با قبل و بعد،[١٨٠] تفاوت دارد؛ ضميرهاي آيه‌ تطهير به‌صورت جمع مذکر ولي ضميرهاي آيات



[١٧٨]. انوار التنزيل، ج٤، ص٢٣.

[١٧٩]. سنن ترمذي، ج٥، ص٦٩٩.

[١٨٠]. Gوَ إِنْ كُنْتُنَّ تُرِدْنَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ وَ الدَّارَ الْآخِرَةَ فَإِنَّ اللَّهَ أَعَدَّ لِلْمُحْسِناتِ مِنْكُنَّ أَجْراً عَظيماً (٢٩) يا نِساءَ النَّبِيِّ مَنْ يَأْتِ مِنْكُنَّ بِفاحِشَةٍ مُبَيِّنَةٍ يُضاعَفْ لَهَا الْعَذابُ ضِعْفَيْنِ وَ كانَ ذلِكَ عَلَى اللَّهِ يَسيراً (٣٠) وَ مَنْ يَقْنُتْ مِنْكُنَّ لِلَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ تَعْمَلْ صالِحاً نُؤْتِها أَجْرَها مَرَّتَيْنِ وَ أَعْتَدْنا لَها رِزْقاً كَريماً (٣١) يا نِساءَ النَّبِيِّ لَسْتُنَّ كَأَحَدٍ مِنَ النِّساءِ إِنِ اتَّقَيْتُنَّ فَلا تَخْضَعْنَ بِالْقَوْلِ فَيَطْمَعَ الَّذي في‌ قَلْبِهِ مَرَضٌ وَ قُلْنَ قَوْلاً مَعْرُوفاً (٣٢) وَ قَرْنَ في‌ بُيُوتِكُنَّ وَ لا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجاهِلِيَّةِ الْأُولى‌ وَ أَقِمْنَ الصَّلاةَ وَ آتينَ الزَّكاةَ وَ أَطِعْنَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ إِنَّما يُريدُ اللَّهُ لِيُذْهِبَ عَنْكُمُ الرِّجْسَ أَهْلَ الْبَيْتِ وَ يُطَهِّرَكُمْ تَطْهيراً (٣٣) وَ اذْكُرْنَ ما يُتْلى‌ في‌ بُيُوتِكُنَّ مِنْ آياتِ اللَّهِ وَ الْحِكْمَةِ إِنَّ اللَّهَ كانَ لَطيفاً خَبيراً (٣٤)F. و اگر شما خدا و پيامبرش و سراى آخرت را مى‌خواهيد، خداوند براى نيكوكاران شما پاداش عظيمى آماده ساخته است. (٢٩) اى همسران پيامبر! هرکدام از شما گناه آشكار و فاحشى مرتكب شود، عذاب او دوچندان خواهد بود و اين براى خدا آسان است. (٣٠) و هر كس از شما براى خدا و پيامبرش خضوع كند و عمل صالح انجام دهد، پاداش او را دوچندان خواهيم ساخت و روزى پرارزشى براى او آماده كرده‌ايم. (٣١) اى همسران پيامبر! شما همچون يكى از آنان معمولى نيستيد اگر تقوا پيشه كنيد؛ پس به‌گونه‌اي هوس‌انگيز سخن نگوييد كه بيماردلان در شما طمع كنند و سخن شايسته بگوييد! (٣٢) و در خانه‌هاى خود بمانيد و همچون دوران جاهليت نخستين (در ميان مردم) ظاهر نشويد و نماز را برپا داريد و زكات را بپردازيد و خدا و رسولش را اطاعت كنيد خداوند فقط مى‌خواهد پليدى و گناه را از شما اهل بيت دور كند و کاملاً شما را پاك سازد. (٣٣) آنچه را در خانه‌هاى شما از آيات خداوند و حكمت و دانش خوانده مى‌شود ياد كنيد خداوند لطيف و خبير است! (٣٤). الاحزاب، ٢٩-٣٤.