علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٥٧
رسمي «تصحيح بر مبناي نسخه اساس»، «تصحيح التقاطي»، «روش بينابين» و «تصحيح قياسي»، بهعنوان روشهاي مادر، براي تصحيح متون حديثي، شناخته شده است.
مواد و منابع، شايستگي مصحح و شيوه تصحيح متن؛ سه عنصر اصلي و مؤثر در تصحيح متن است. مقدمات تصحيح و تحقيق نيز عبارتاند از طرق شناسايي نسخههاي خطي، شيوه ارزيابي آنها براي تشخيص نسخه مادر، روشهاي تصحيح و ضبط اختلاف نسخهها، چگونگي قرائت و استنساخ، ثبت حواشي نسخه، رسمالخط و دستور زبان که لازم است پژوهشگر با آنها آشنا باشد. همچنين، شيوه ثبت نسخهبدلها، ويرايش يا تقويم نص در تصحيح، منابع ديگر غير از نسخههاي کتاب براي رفع مشکلات متن، مصدريابي و چگونگي ثبت مصدرها، انواع پاورقيها، کيفيت تعليقه و پاورقيهاي محقق، نوشتن مقدمه براي متن تصحيح شده، از جمله مباحثي است که در روش و چگونگي تصحيح مورد بررسي قرار ميگيرد.
پيوست: تعداد نسخههاي خطي مهمترين آثار حديثي شيعه
شناسايى آثار حديثى مورد توجه دانشمندان گذشته، براى ما مهم است. مورد توجه بودن اثرى در ميان گذشتگان، خود، دليل اهميت آن اثر است. همچنين يكى از شاخصههاى مورد توجه بودن يک كتاب، تعدد نسخههاي خطى موجود از آن مکتوب است. به همين دليل، در اين پيوست ٧٠ اثر حديثى كه داراي بيشترين نسخه هستند معرفي ميشود تا محققان و فعالان عرصههاى حديث بدانند كه اين نوشتهها بيشتر از ديگر آثار، مورد توجه بوده و امروزه نيز در عرصه حديثپژوهى لازم است که جايگاه ويژه اين کتابها حفظ شده و در اولويت تصحيح، تحقيق و نشر قرار گيرند.