علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ١٠٥

به‌شمار آورد. امام سجاد٧ در دعا‌ي ديگري از خداوند متعال چنين مي‌خواهند:

وَ جَنِّبْنَا... الِانْخِدَاعَ لِعَدُوِّكَ الشَّيطَانِ الرَّجِيم.[٢٥٢]

ما را از گول خوردن از دشمنت شيطان رانده‌شده دور ساز.

حضرت از خداوند تقاضا مي‌کنند که مکر شيطان را دور نگه داشته، او را فراري دهد. چنين رويکردي مي‌تواند در پيشگيري از آلوده شدن به نيرنگ او مفيد باشد.

وَ اكْفِنَا خَتْرَهُ،[٢٥٣] وَ وَلِّنَا ظَهْرَهُ، وَ اقْطَعْ عَنَّا إِثْرَه.[٢٥٤]

مكر او را از ما بازدار و او را از ما فرارى ده و اثرش را از ما قطع كن.

بندگان بايد در دعاي خويش از خداوند بخواهند که او هرگز فرصت نزديک شدن به افراد را نداشته باشد و بين بشر و نيرنگ‌هاي شيطاني با حجابي مستحکم فاصله افتد.

وَ اجْعَلْ بَينَنَا وَ بَينَهُ سِتْراً لَا يهْتِكُهُ، وَ رَدْماً مُصْمِتاً لَا يفْتُقُهُ.[٢٥٥]

بين ما و او پوششي قرار ده كه آن را ندرد و حجابى ضخيم كه آن را نشكافد.

قدرت شيطان در عين گستردگي در برابر انسان، محدود است. او نمي‌تواند تمامي اهداف مورد علاقه خود را باهم افسون کند. گاهي دوري از شيطان با مشغول بودنش به ديگران محقق مي‌شود؛ پس بايد همواره دعا نمود که خداوند او را به‌جاي فريب مومنان، به دشمنان مشغول سازد؛ لذا، حضرت در فرازي چنين دعا مي‌کنند:

وَ اشْغَلْهُ عَنَّا بِبَعْضِ أَعْدَائِك.‌[٢٥٦]

شيطان را با سرگرم شدن به برخى دشمنانت از ما منصرف كن.

امام٧ در فرازي ديگر، از خداوند مي‌خواهند که با حفاظت نيکو، اين دشمن را از انسان دور سازد.

.[٢٥٢] صحيفه سجاديه، دعا ٤٤، ص٩٠.

[٢٥٣]. ريشه «ختَر» بر ضعف و ناتواني دلالت دارد. اين واژه به‌معناي «غدر» يعني وفا نکردن به عهد است و آيه Gوَ ما يَجْحَدُ بِآياتِنا إِلَّا كُلُّ خَتَّارٍ كَفُورٍF نيز از همين معناست. اين معنا در حديث «ما ختر قوم باالعهد الا سلط عليهم العدو» بسيار روشن است. پس درواقع ختر ناتواني در نگهداري عهد است که نتيجه آن مکر و خدعه است. ر ک: معجم مقاييس اللغه، ج٢، ص٢٤٤؛ الصحاح، ج٢، ص٦٤٢؛ تاج العروس، ج٦، ص٣٢٩.

[٢٥٤]. صحيفه سجاديه، دعا ١٧، ص٨٦.

[٢٥٥]. همان.

.[٢٥٦] همان.