علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٩٩

مقدمه

آيات[٢٢٩] و روايات[٢٣٠] بر دعا و تضرّع در برابر خداوند تأکيد دارند. يکي از موضوعاتي که در ادعيه به آن پرداخته‌شده، بحث «شيطان» است.

صحيفه سجاديه به‌عنوان يکي از گران‌بهاترين منابع دعايي، گزاره‌هاي ژرفي در بحث دشمن‌شناسي و به‌خصوص «شيطان شناسي» دارد. اين کتاب مقدس، علاوه بر بيان تأثير شيطان بر زندگي افراد، به راه‌کارهاي مقابله با او نيز پرداخته است.[٢٣١] امام زين‌العابدين٧ «دعا کردن» را يکي از مهم‌ترين ابزار‌هاي رويارويي با اين موجود دانسته و به آن اهميت ويژه‌اي داده است.[٢٣٢]

قرائت، شناخت و تحليل فرازهاي دعايي براي مقابله با شيطان و عمل به آن براي پيش‌گيري از گرفتاري بندگان در دام شيطان و رسيدن به هدايت، ضرورت داشته و سبب تقويت روحيه «شيطان ستيزي» مي‌شود.

اين پژوهش با هدف ارائه مصاديق دعاهاي امام سجاد٧ در مقابله با شيطان، به دسته‌بندي و تحليل اين گزاره‌ها پرداخته است. بررسي اين ادعيه، در پوشش نقاط ضعف انسان و همچنين براي درمان فريبِ شيطان، کاربرد دارد.

نگارنده با جمع‌آوري و بررسي کتابخانه‌اي دعاهاي امام زين‌العابدين٧ براي مقابله با شيطان در «صحيفه کامله»، راه‌حل‌هايي جهت مقابله و درمان اين چالش ارائه کرده است.

نگارش‌هايي درباره راه‌هاي مقابله با شيطان، توسط نويسنده، در قالب مقاله و

[٢٢٩]. ر.ک: الاعراف، ٢٠٥؛ البقره، ١٥٢.

.[٢٣٠] ر.ک: المحاسن، ج١، ص٥٣؛ ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، ص١٦١.

[٢٣١]. نويسنده تحقيقات گسترده‌اي با محور شيطان شناسي و همچنين راه‌کارهاي مقابله با شيطان در صحيفه سجاديه انجام داده است. براي اطلاع بيشتر رجوع کنيد به مقاله «راه‌کارهاي مقابله با شيطان در بررسي تطبيقي صحيفه سجاديه با قرآن کريم» چاپ‌شده در مجموعه مقالات ششمين همايش بين‌المللي امام سجاد٧، ج٢؛ مقاله «تأثير شيطان بر انسان در تطبيق گزاره‌هاي صحيفه سجاديه با قرآن»، چاپ‌شده در مجله حديث حوزه، شماره ٩.

[٢٣٢]. «اللَّهُمَّ فَاقْهَرْ سُلْطَانَهُ عَنَّا بِسُلْطَانِكَ حَتَّي تَحْبِسَهُ عَنَّا بِكَثْرَةِ الدُّعَاءِ لَكَ فَنُصْبِحَ مِنْ كَيدِهِ فِي الْمَعْصُومِينَ‌ بِك». صحيفه سجاديه، دعا ٢٥، ص١٢٢.