علوم و معارف قرآن و حدیث

علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ١١٨

نتيجه

از دعاهاي صحيفه چنين برداشت مي‌شود که دعا کردن مي‌تواند به‌عنوان راه‌کاري براي مقابله با شيطان باشد. دعاهاي امام زين‌العابدين٧ در اين موضوع به دو گروه تقسيم مي‌شود. دسته نخست، حالت دفعي داشته و براي پيشگيري از حملات شيطان قابل‌ استفاده است. دعاي امام سجاد٧ براي خود و ديگران، درخواست دوري شيطان و از بين رفتن قدرتش و مسلط نشدن او بر بندگان «دعاهاي پيشگيري از شيطان‌زدگي» شمرده مي‌شوند. دسته ديگر، ويژگي رفع‌کنندگي داشته و براي مداواي مبتلايان به فريب شيطان کاربرد دارد. اين ادعيه در قالب «دعاهاي درمان شيطان‌زدگي» معرفي شده‌اند. دعا براي گره‌گشايي و رهايي از شيطان و دعا براي حفظ از سرزنش او، در اين بخش جاي گرفته‌اند. گزاره‌هاي صحيفه سجاديه در بخش نخست، نسبت به بخش دوم از نظر کمّي بيشتر هستند و اين نکته نشان‌دهنده مهم بودن موضوع پيشگيري نسبت به درمان گرفتاران در دام شيطان است.