صحيفه امام - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ١٨٠ - خاطرات تلخ ملت از مجلس دوره پهلوى

پيام راديو- تلويزيونى [به ملت ايران (مسئوليت ملت در انتخابات مجلس)]

زمان: ٢٢ اسفند ١٣٥٨/ ٢٤ ربيع الثانى ١٤٠٠

مكان: تهران‌

موضوع: نقش مجلس در دوره پهلوى- مسئوليت ملت در انتخابات مجلس شوراى اسلامى‌

مخاطب: ملت ايران‌

بسم اللَّه الرحمن الرحيم‌

خاطرات تلخ ملت از مجلس دوره پهلوى‌

در اين موقع كه انتخابات را مى‌خواهيد شروع كنيد، من با اينكه بعض مطالب را نوشته‌ام و پخش شده است، مع ذلك چون امر مهم است و من احتمال مى‌دهم كه يك وقت مسئوليتى به من متوجه باشد، و من براى اداى وظيفه باز چند كلمه عرض مى‌كنم.

ملت ما از مجلس زمان رضا شاه و محمد رضا پهلوى، يك خاطرات تلخى دارد. من قبل از زمان رضا خان هم ياد دارم بعضى از دوره‌هاى انتخابات را، و حاضر بعضى حوزه‌هاى انتخاباتى هم بوده‌ام. از آن زمانى كه من يادم است تا حالا، مجلس شوراى ملى يك لفظى بوده است كه بى‌محتوا. مجلس شوراى ملى معنايش اين است كه ملت اشخاصى را خودشان تعيين كنند، و آنها هم به شور بنشينند و مصالح كشور خودشان را تعيين كنند. قبل از آمدن رضا خان، زمان احمد شاه، امر انتخابات با خانها بود و مالكين بود و گردن كلفتهاى هر منطقه. آن وقت دولت آن نفوذ را نداشت. لكن شاهزاده‌هايى كه داراى ملك بودند، و خانهايى كه داراى قدرت بودند، و قلدرهايى كه در اطراف كشور بودند، آنها رعيتهاى خودشان را، مردم خودشان را با زور مى‌آوردند پاى صندوقها، و هر چه آنها مى‌گفتند آنها هم عمل مى‌كردند. در زمان رضا خان، آن وقت كه قدرت پيدا كرد، و در زمان محمد رضا مجلس باز به ملت كار نداشت. مجلس شوراى ملى نبود. آن اول را بايد بگوييم مجلس خانها، و اين را بگوييم مجلس شاهنشاهى. هم سِنايش، هم شورايش. مردم هيچ دخالتى نداشتند. و مردم هم كه مى‌ديدند كه كارى از آنها نمى‌آيد،