وهابيت، مبانى فكرى و كارنامه عملى - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٦١ - انگيزه عامّ» مردم از عبادت حق

هستى به شمار مى رود.

ب. احساس اينكه او، علاوه بر آفريدگار جهان، «ربّ» و «مدبّر» و «كارگردان» عالم هستى است، و چنين نيست كه خدا جهان را آفريده و تدبير آن را به ديگرى واگذار كرده باشد. بلكه او تدبير هستى را نيز بر عهده دارد و سرنوشت جهان و انسان و شخص عبادت گر، در دنيا وآخرت، در دست اوست. هر نوع نيازى كه به او روى آورد، جز به وسيله او برطرف نمى شود و او حلاّل و فريادرس تمام گرفتارهاست.

قرآن مجيد نيز بر اين مطلب گواهى مى دهد. زيرا در مواردى كه بر خالقيت خداوند تأكيد مى كند به دنبال آن مدبّر بودن او را مطرح مى كند، سپس دستور عبادت مى دهد. از تسلسل اين سه مطلب مى توان نتيجه گرفت كه پرستش خدا، معلول وجود دو احساس در انسان است: احساس آفريدگارى خدا و ربوبيّت او. چنان كه مى فرمايد:

(إِنَّ ربّكُمُ اللّه الَّذِى خَلَقَ السَّماوات وَالأَرض فى سِتَّة ايّام ثُمَّ اسْتَوى عَلى العَرْش يُدبِّر الأَمْر ما مِنْ شَفيع إِلاّ مِنْ بَعْدِ إِذْنِهِ ذلِكُمُ اللّه رَبّكُمْ فَاعْبُدُوهُ أَفَلا تَذَكَّرُون).[١]

«پروردگار شما خداوندى است كه آسمانها و زمين را در شش روز (دوره) آفريد، سپس بر سرير قدرت قرار گرفت و به تدبير كار(جهان) پرداخت. هيچ شفاعت گرى، جز به اذن او، كارآ و كارساز نيست. اين است خداوند و پروردگار شما، پس تنها او را پرستش كنيد، آيا متذكر نمى شويد».

در اين آيه چهار موضوع پشت سر هم آمده است: