ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ٣٠٨ - (رواياتى در ذيل آيات مربوط به شهادت كافر و شان نزول آنها)

سلطنت‌هاى غيبى را صريحا به بعضى از بندگان خدا مانند ملائكه نسبت داده، از آن جمله فرموده است:(حَتَّى إِذا جاءَ أَحَدَكُمُ الْمَوْتُ تَوَفَّتْهُ رُسُلُنا وَ هُمْ لا يُفَرِّطُونَ)[١] و نيز فرموده:

(قُلْ يَتَوَفَّاكُمْ مَلَكُ الْمَوْتِ)[٢] و نيز فرموده:( وَ النَّازِعاتِ غَرْقاً. وَ النَّاشِطاتِ نَشْطاً. وَ السَّابِحاتِ سَبْحاً. فَالسَّابِقاتِ سَبْقاً. فَالْمُدَبِّراتِ أَمْراً.)[٣] و نيز فرموده:(مَنْ كانَ عَدُوًّا لِجِبْرِيلَ فَإِنَّهُ نَزَّلَهُ عَلى‌ قَلْبِكَ)[٤] و آيات كريمه قرآن در اين باره بسيار زيادند. در باره شيطان و جنود او هم مى‌فرمايد:(إِنَّهُ يَراكُمْ هُوَ وَ قَبِيلُهُ مِنْ حَيْثُ لا تَرَوْنَهُمْ إِنَّا جَعَلْنَا الشَّياطِينَ أَوْلِياءَ لِلَّذِينَ لا يُؤْمِنُونَ)[٥] و در باره شفاعت انبيا و غير انبيا در آخرت و همچنين در باره معجزات آنها در دنيا آيات زيادى هست، و اى كاش مى‌فهميديم چه فرق است بين آثار مادى و غير مادى كه اين آقايان آثار مادى را از قبيل سردى و گرمى را بدون هيچ استنكاف و انكارى براى هندوانه و عسل اثبات مى‌كنند، و اما وقتى به آثار غير مادى مى‌رسند اسمش را سلطه غيبى گذاشته و آن را انكار مى‌كنند. اگر اثبات تاثير براى غير خدا قدغن است فرقى بين آثار مادى و غير مادى نيست، و اگر جايز است كه چيزى به اذن خدا داراى اثر شود باز هم فرقى بين مادى و غير مادى نيست، و هر دو يكسانند.

بحث روايتى‌

[ (رواياتى در ذيل آيات مربوط به شهادت كافر و شان نزول آنها)]

در كافى از على بن ابراهيم از رجال روايتى خود (اسم رجال را ذكر نكرده) نقل‌

[١] تا لحظه‌اى كه اجل يكى از شما فرا رسد فرستادگان ما او را قبض روح مى‌كنند و آنها عاجز نمى‌شوند. سوره انعام آيه ٦٢.

[٢] بگو شما را ملك الموت قبض روح مى‌كند. سوره سجده آيه ١١.

[٣] سوگند به فرشته‌گانى كه جان‌هاى كفار را به شدت هر چه تمام‌تر مى‌گيرند، و چه به شدت گرفتنى. و سوگند به نفوس مؤمنين كه در هنگام جان دادن بانشاطند، و چه نشاطى. پس آن گه سوگند به فرشته‌گانى كه جان‌هاى مؤمنين را نيز مى‌ستانند و چه به نرمى ستاندنى. و سوگند به فرشته‌گانى كه ارواح مؤمنين را به شتاب به جنت مى‌برند، و چه به شتاب بردنى. و سوگند به فرشته‌گانى كه در امور بندگان تدبير مى‌كنند. سوره نازعات آيه ٦.

[٤] كسانى كه با جبرئيل دشمنى مى‌ورزيدند از غيظ بميرند، زيرا اين جبرئيل است كه كتاب را به اذن خدا به قلب تو نازل كرد. سوره بقره آيه ٩٨.

[٥] او مى‌بيند شما را، او و لشكريانش، به طورى كه شما نمى‌بينيد آنها را، آرى ما شيطانها را دوستان كسانى قرار داده‌ايم كه ايمان نياوردند. سوره اعراف آيه ٢٧.