ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ١٧ - چهار دسته آيات شريفه در باره ولايت تكوينى خدا، ولايت تشريعى خدا، ولايت رسول الله

٣- اما آيات دسته سوم، يعنى آياتى كه ولايت تشريعى را كه در آيات قبل براى خداوند ثابت مى‌كرد در آنها همان را براى رسول خدا ثابت مى‌كند و قيام به تشريع و دعوت به دين و تربيت امت و حكومت بين آنان و قضاوت در آنان را از شؤون و مناصب رسالت وى مى‌داند، آنها نيز از اينقرارند:(النَّبِيُّ أَوْلى‌ بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ)[١] و در همين معناست آيه‌(إِنَّا أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ لِتَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ بِما أَراكَ اللَّهُ)[٢] و:(إِنَّكَ لَتَهْدِي إِلى‌ صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ)[٣] و آيه‌(رَسُولًا مِنْهُمْ يَتْلُوا عَلَيْهِمْ آياتِهِ وَ يُزَكِّيهِمْ وَ يُعَلِّمُهُمُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ)[٤] و:(لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَيْهِمْ)[٥] و(أَطِيعُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ)[٦] و(وَ ما كانَ لِمُؤْمِنٍ وَ لا مُؤْمِنَةٍ إِذا قَضَى اللَّهُ وَ رَسُولُهُ أَمْراً أَنْ يَكُونَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ مِنْ أَمْرِهِمْ)[٧] و(وَ أَنِ احْكُمْ بَيْنَهُمْ بِما أَنْزَلَ اللَّهُ وَ لا تَتَّبِعْ أَهْواءَهُمْ وَ احْذَرْهُمْ أَنْ يَفْتِنُوكَ عَنْ بَعْضِ ما أَنْزَلَ اللَّهُ إِلَيْكَ)[٨].

و اما ولايت به معناى نصرت كه براى خداوند است سابقا گفتيم معنا ندارد كه رسول اللَّه داراى آن باشد و از همين جهت در آيات قرآنى هم براى آن جناب ولايت به اين معنا ثابت نشده است. بارى جامع و فشرده اين آيات اينست كه رسول خدا ٦ نيز داراى چنين ولايتى هست كه امت را بسوى خداى تعالى سوق دهد و در بين آنها حكومت و فصل خصومت كند و در تمامى شؤون آنها دخالت نمايد و همين طور كه بر مردم اطاعت‌

[١] پيغمبر سزاوارتر است به تدبير امور مؤمنين از خود ايشان و حكمش در ايشان نافذتر است از حكم خودشان. سوره احزاب آيه ٦.

[٢] ما بتو كتاب را به حق نازل كرديم تا بين مردم به آنچه خدايت ياد داده حكم كنى نه اينكه خائنين را تبرئه كرده و از آنان دفاع كنى. سوره نساء آيه ١٠٥.

[٣] تو محققا بسوى راه نجات دعوت مى‌كنى. سوره شورى آيه ٥٢.

[٤] مبعوث كرد در ميان امت‌ها رسولى از جنس خود آنان تا آياتش را بر آنان بخواند و تزكيه‌شان كند و كتاب و حكمتشان بياموزد. سوره جمعه آيه ٢.

[٥] سوره نحل آيه ٤٤.

[٦] سوره نساء آيه ٥٩.

[٧] سوره احزاب آيه ٣٦.

[٨] اين دستور را هم داديم كه بايد در بين مردم به آنچه خدايت فرو فرستاده حكم كنى و بايد از پيروى هواهايشان بپرهيزى و زنهار بايد بر حذر باشى از اينكه تو را از پاره‌اى از آنچه به سويت نازل شده گمراه و غافل سازند. سوره مائده آيه ٤٩.