پيدايش مذاهب - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٧٢ - تحقيق و بررسى

در كتاب كافى از امام صادق عليه السلام حديثى نقل شده كه گفتار ابراهيم در اين مورد از مصاديق تقيّه معرّفى گرديده است. [١]

درباره مؤمن آل فرعون چنين مى‌خوانيم:

« «وَ قَالَ رَجُلٌ مُّؤْمِنٌ مِّنْ ءَالِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ إِيمَانَهُ أَتَقْتُلُونَ رَجُلًا أَنْ يَقُولَ رَبِّىَ اللَّهُ وَ قَدْ جَآءَكُمْ بِالْبَيِّنتِ مِنْ رِبِّكُمْ وَ إِنْ يَكُ كذِباً فَعَلَيْهِ كَذِبُهُ وَ إِنْ يَكُ صَادِقاً يُصِبْكُم بَعْضَ الَّذِى يَعِدُكُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِى مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ»؛ و مرد مؤمنى از آل فرعون كه ايمان خود را پنهان مى‌داشت گفت: آيا مى‌خواهيد مردى را بكشيد به خاطر اين كه مى‌گويد: پروردگار من اللَّه است در حالى كه دلايل روشنى از سوى پروردگارتان براى شما آورده است؟! اگر دروغگو باشد دروغش دامن خودش را خواهد گرفت و اگرراستگو باشد بعضى از عذابهايى را كه وعده مى‌دهد به شما خواهد رسيد. خداوند كسى را كه اسرافكار و بسيار دروغگوست هدايت نمى‌كند». [٢]

در اين جا سخن از فرد مؤمن، فداكار و وفادارى است كه در دستگاه فرعون بوده و عقيده و ايمان خود را كتمان مى‌كرده تا در لحظه حسّاسى كه تشكيل جلسه براى تصميم بر قتل موسى گرفته مى‌شود، بتواند نقش خود را در حمايت از مردى كه براى حمايت از ستم‌ديدگان و مبارزه با فرعون به پا خاسته، ايفا كند، كه منطق محكم و حق‌جويانه او در آيه فوق و چند آيه بعد از آن، به خوبى به چشم مى‌خورد.

بديهى است اگر او در ابراز عقيده بى‌پروا بود، هيچ گاه توانايى بر دفاع از مبارزه موسى در چنان لحظه حسّاسى نمى‌يافت.

در مورد پاره‌اى از ياران پيامبر صلى الله عليه و آله كه به هنگام عدم گسترش اسلام و

[١]. وسائل الشيعه، ابواب امر به معروف، باب ٢٥، ح ٤.

[٢]. سوره غافر، آيه ٢٨.