پيدايش مذاهب - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٢ - توضيح و بررسى
« «فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّهِ»؛ آنها را به فرمان خدا شكست دادند».
با فاء تفريع آمده است، كه جاى هيچ گونه ترديدى در مفهوم صبر باقى نمىگذارد.
٣- نيز مىخوانيم:
« «و كَأيّنْ مِنْ نَبىٍّ قَاتَلَ مَعَهُ رِبِّيُّونَ كَثيرٌ فَما وَهَنُوا لِمَا أصَابَهُمْ فِى سَبِيلَ اللّهِ وَ ما ضَعُفُوا وَ مَا اسْتَكَانُوا وَ اللّهُ يُحِبُّ الصَّابِرينَ»؛ چه بسيار پيامبرانى كه مردان الهى فراوانى به همراه آنان جنگ كردند، آنها هيچ گاه در برابر آن چه در راه خدا به آنان مىرسيد سست و ناتوان نشدند و خداوند استقامت كنندگان را دوست دارد». [١]
در اين جا نيز صبر در مورد مجاهدان به كار رفته و در نقطهاى مقابل «وهن»، «ضعف» و «استكانت» قرار گرفته كه به ترتيب به معناى سستى نشان دادن در برابر حادثه، ناتوانى روحيّه و تسليم مىباشد، و با توجّه به قرينه مقابله روشن مىشود كه مفهوم صبر، بر ضدّ اين سه موضوع است.
در آيات قرآن بارها كلمه «صبر» در مورد مجاهدان راه خدا به كار رفته است، مانند:
« «ثُمَّ جهَدُوا وَ صَبَرُواْ»؛ سپس جهاد كردند و (در راه خدا) استقامت نمودند» [٢].
و نيز:
« «وَ إِن تَصْبِرُواْ وَ تَتَّقُواْ لَا يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئاً»؛ و اگر (در برابرشان) استقامت و پرهيزگارى پيشه كنيد نقشههاى آنان به شما زيانى نمىرساند [٣]».
و نيز:
« «يَا أَيُّهَا الَّذِينَ ءَامَنُواْ اصْبِرُواْ وَ صَابِرُواْ وَ رَابِطُواْ»؛ اى كسانى كه ايمان آوردهايد
[١]. سوره آل عمران، آيه ١٤٦.
[٢]. سوره نحل، آيه ١١٠.
[٣]. سوره آل عمران، آيه ١٢٠.