كه با چشم پوشى از وجود «محمّد بن سنان» (الزاهرى) در سند و بحث مفصّل درباره وى و تعارض توثيق و تضعيف وى در منابع رجالى، [١] وجود فردى به نام «منخّل» در سند اين حديث، باعث ضعف آن شده است . اين فرد (كه همان «المنخّل بن جميل است») ، مورد تضعيفْ قرار گرفته است . نجاشى در مورد وى چنين مى گويد : منخّل بن جميل و فاطمه الأسدى بياع الجوارى ، ضعيف فاسد الرواية . [٢] ذيل معرّفى «جابر بن يزيد جُعفى» نيز گفته است : روى عنه جماعة غمز فيهم وضعفوا منهم ... منخّل بن جميل . [٣] كشى در مورد وى گفته است : المنخل بن جميل الكوفى بياع الجوارى ، قال محمّد بن مسعود : سألت على بن الحسن (ابن فضال) عن المنخل بن جميل فقال : هو لا بشى ء متهم بالغلو. [٤] ابن غضائرى نيز در مورد وى مى گويد : منخل بن جميل بياع الجوارى ، روى عن ابى عبد اللّه و ابى الحسن عليهماالسلام كوفى ، ضعيف ، فى مذهبه غلو. [٥] با آن كه اين فرد، در سند احاديث تفسير القمى واقع شده است و با توجّه به مبناى فردى مثل آية اللّه خوئى كه چنانچه گفته شد، وقوع فرد در سندهاى تفسير القمى را يكى از توثيقات عام مى داند ، امّا وى نيز در مورد «منخّل بن جميل»، قائل به ضعف وى شده است؛ چرا كه تضعيف خاص دارد و مقدّم است بر توثيق عام . [٦]

[١] ر.ك : معجم رجال الحديث ، ج ١٦، ص ١٥١ ـ ١٦٣ .[٢] رجال النجاشى ، ج ٢، ص ٣٧٢، ش ١١٢٨ .[٣] رجال النجاشى ، ج ١ ص ٣١٤ ش ٣٣٠ .[٤] اختيار معرفة الرجال، ج ٢، ص ٦٦٤، ش ٦٨٦.[٥] الرجال، ابن الغضائرى، ص ٨٩، ش ١٢١.[٦] معجم رجال الحديث ، ج ١٨، ص ٣٣٠، ش ١٢٦٣٩ .