رواياتِ تحريف نما در منابع شيعى ، تنها از حذف، تبديل و يا تغيير كلمه يا كلماتى ، در ضمن آيه اى از آيات حكايت مى كنند كه بنابه مبانى فهم و نقد روايات ، امكان حمل آنها بر تفسير، تأويل و... هست. هرچند در نخستين نگاه ، دو مورد از اين قاعده كلى استثنا مى شود كه با تأمّل و دقت ، از موارد استثنايى نخواهند بود. مورد اوّل ، حديث [آيه] رجم است كه در منابع اهل سنّت [١] و در برخى از كتاب هاى روايى شيعه آمده [٢] و شيخ طوسى [٣] و طبرسى [٤] ـ رحمهما اللّه ـ آن را پذيرفته اند. اين حديث ، افزون بر آن كه در منابع اهل سنّت و شيعه ، به صورت خبر واحد است و با اسلوب هاى قرآن نيز ناسازگار است ، با حديثى ديگر ، متعارض است كه آن نيز در منابع شيعه و اهل سنّت آمده است ؛ حديثى كه مى گويد: امام على عليه السلام شخصى به نام «شراحة الهمدانية» را روز پنج شنبه شلاق زد و در روز جمعه رجم كرد و فرمود: «حَدَدْتُها بِكتابِ اللّه وَرَجَمْتُها بِسُنّةِ رَسُولِ اللّه صلى الله عليه و آله وسلم» . [٥] اگر امام على عليه السلام حكم رجم را از كتاب خدا مى دانست ، نمى فرمود كه وى را به حكم سنّت پيامبر خدا صلى الله عليه و آله وسلمرجم كردم! اين مورد از موارد حذف كامل يك آيه در مصادر شيعى است ، آن هم با اين ابهاماتى كه دارد. مورد دوم ، سوره «ولاية» در هفت بند و «نورين» در ٤١ بند است. اين دو سوره ، در گزارش ها و پژوهش هاى خاورشناسان و ديگران ، جايگاهى ويژه دارد . آنان بدون انصاف و شأن تقواى پژوهش ، چنين ادعا مى كنند: اين دو سوره ، در مجامع شيعى رواج دارند . شيعه مى گويد اينها دو سوره قرآنى اند [٦] و دست اندركاران تدوين

[١] موطأ ، ج ٢، ص ١٢٤؛ صحيح البخارى ، ج ٨، ص ٣٠٨؛ صحيح مسلم ، ج ٤، ص ١٦٧ و ج ٥، ص ١١٦ .[٢] الكافى ، ج ٧، ص ١٧٧ ، رقم ٣.[٣] التبيان ، ج ١، ص ١٣؛ العدّة فى الاُصول ، ج ٢، ص ٥١٦.[٤] مجمع البيان ، ج ١، ص ١٨٠.[٥] كنز العمّال ، ج ٥، ص ٤٢١ ، رقم ١٣٤٩١؛ عوالى اللآلى ، ج ٢، ص ١٥٣.[٦] ر . ك : مذاهب التفسير الإسلامى ، ص ٢٩٤ ـ ٢٩٥.? Garcinde Tassy, journal Asiatique, (١٨٤٢, P. ٤٣١ - ٣٦); Tisdall, CLair, The Moslem wordd (١١١,٢٣١ - ٤) Geschichte des Qorans, Theodor, Noldeke; world, P. ١٠٠ - ١٠١.