امر به معروف و نهى از منكر - سروش، محمد؛ مقدم نیا - الصفحة ٩٥
در دوران ولايت امير مؤمنان (ع)، به آن حضرت خبر رسيد كه فردى استمنا كرده است. حضرت دستور داد: به دست او زدند تا حدّى كه قرمز شد، سپس سؤال كردند: متأهل است يا مجرد؟ عرض شد: مجرد است. فرمود: ازدواج كند. عرض شد به واسطه فقر، امكان ازدواج براى او وجود ندارد، حضرت پساز آنكه از او خواست توبه كند، وسايل ازدواج او را فراهم آورد و مهريه همسرش را نيز از بيت المال پرداخت. «١»
از اين سيره امام مىفهميم كه براى اصلاح جامعه و جلوگيرى از مفاسد، نه مىتوان از تنبيه چشمپوشى كرد و نه بايد به آن بسنده نمود، بلكه بايد با شناخت ريشه انحراف، در صدد اصلاح همه جانبه برآمد.
٦- ١. رعايت ادب، كرامت و حرمت طرف مقابل
با مطالعه زندگى رسول اكرم (ص) و ائمه عليهمالسلام مىتوان ادب در امربه معروف و نهى از منكر را آموخت. اينك نمونهاى از ادب امامصادق (ع) در امر به معروف و نهى از منكر:
به دستور منصور، صندوق بيت المال را باز كرده بودند، و به هر كس چيزى مىدادند، شقرانى يكى از كسانى بود كه براى دريافت سهمى از بيت المال آمده بو
امر به معروف و نهى از منكر ١٠٢ ٨ - ١. شروع از نزديكان ..... ص : ١٠٢
د، ولى چون كسى او را نمىشناخت، وسيلهاى پيدا نمىكرد تا سهمى براى خود بگيرد، شقرانى را به اعتبار اينكه يكى از اجدادش برده بوده و رسول خدا (ص) او را آزاد كرده بود، و وى هم آزادى را از او به ارث مىبرد، «مولى رسول اللَّه» مىگفتند؛ يعنى آزاد شده رسول خدا (ص) و اين به نوبه