امر به معروف و نهى از منكر - سروش، محمد؛ مقدم نیا - الصفحة ١٥٠
وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرَى آمَنُوا وَاتَّقَوا لَفَتَحْنَا عَلَيْهِمْ بَرَكَاتٍ مِنَالسَّماءِ وَالْأَرْضِ وَلكِن كَذَّبُوا فَأَخَذْنَاهُمْ بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ «١»
اگر ملتها ايمان آورده و تقوا داشتند، بركات آسمانها و زمين را بر آنها مىگشوديم، ولى آنها تكذيب كردند ما هم به واسطه رفتارشان آنها را مؤاخذه كرديم.
در اينجا مناسب است با دليل اين «سنت الهى» از زبان علامهطباطبايى آشنا شويم:
جهان هستى با اجزاى گوناگون آن، واحدى به هم پيوسته است كه مانند اعضاى يك بدن، بيمارى و صحت هر عضو در ديگرى تأثير دارد و در مجموع، داراى هماهنگى و همكارى مىباشند. اين واحد به هم پيوسته آن گونه كه قرآن كريم بيان كرده است، در جهتى كه خداوند برايش مقدر فرموده، در حال تكاپو و پيشروى است، و اگر در حركت قسمتى از اجزاى اين پيكر، اختلالى به وجود آيد و از مسير صحيح منحرف شود. اثر آن در ديگر اجزا نيز ظاهر مىشود و چنانچه اين انحراف استمرار يابد و از آن جلوگيرى نشود، نه تنها خود آن بخش، از گردونه تكامل و ترقى خارج مىشود، بلكه اسباب ديگرى كه با او در پيوند و ارتباطند دچار مشكل و گرفتارى مىشوند. «٢»
اين سنت الهى، شامل انسان نيز مىشود و هيچ كسى از آن استثنا نشده است. از اين رو، اگر امتى از مسير فطرت و سعادت انسانى كه در متن آفرينش براى او قرار داده شده منحرف شود، اين فساد، آثار مخرّبى در اسباب مرتبط