توضيح المسائل - گلپايگانى، سید محمدرضا - الصفحة ٤٣٤ - احكام مالى كه انسان آنرا پيدا مىكند
بدهد ولى چيزى را كه ميدهد بايد خصوصياتش مثل چيزى باشد كه آن را غصب كرده و از بين رفته است.
مسئله ٢٥٦٩- اگر چيزى را كه مثل گوسفند قيمت اجزاء آن با هم فرق دارد غصب نمايد و از بين برود، چنانچه قيمت بازار آن فرق نكرده باشد ولى در مدتى كه پيش او بوده مثلا چاق شده باشد، بايد قيمت وقتى را كه چاق بوده بدهد.
مسئله ٢٥٧٠- اگر چيزى را كه غصب كرده ديگرى از او غصب نمايد و از بين برود، صاحب مال ميتواند عوض آن را از هريك از آنان بگيرد، يا از هر كدام آنان مقدارى از عوض آن را مطالبه نمايد و چنانچه عوض مال را از اولى بگيرد، اولى ميتواند آنچه را داده از دومى بگيرد ولى اگر از دومى بگيرد، او نميتواند آنچه را داده از اولى مطالبه نمايد.
مسئله ٢٥٧١- اگر چيزى را كه ميفروشد يكى از شرائط معامله در آن نباشد- مثلا چيزى را كه بايد با وزن خريد و فروش كنند بدون وزن معامله نمايند معامله باطل است. و چنانچه فروشنده و خريدار با قطع نظر از معامله راضى باشند كه در مال يكديگر تصرف كنند اشكال ندارد وگرنه چيزى را كه از يكديگر گرفتهاند مثل مال غصبى است و بايد آن را بهم برگردانند و در صورتيكه مال هريك در دست ديگرى تلف شود، چه بداند معامله باطل است چه نداند، بايد عوض آن را بدهد.
مسئله ٢٥٧٢- هرگاه مالى را از فروشنده بگيرد كه آن را ببيند يا مدتى نزد خود نگهدارد تا اگر پسنديد بخرد، در صورتيكه آن مال تلف شود؛ بايد عوض آن را بصاحبش بدهد.
احكام مالى كه انسان آنرا پيدا مىكند
مسئله ٢٥٧٣- مالى را كه انسان پيدا ميكند و از قسم حيوان نيست اگر نشانهاى نداشته باشد كه بواسطه آن، صاحبش معلوم شود، بنابر احتياط لازم بايد از طرف صاحبش صدقه بدهد.
مسئله ٢٥٧٤- اگر مالى پيدا كند كه نشانه دارد و قيمت آن از ٦/ ١٢ نخود نقره