توبه آغوش رحمت - انصاريان، حسين - الصفحة ٣٧٣ - كبر

و پايانش ظرف نجاست است، آنگاه تكبر مى‌ورزد!

پيامبر ٦ و سلم به همه اعلام مى‌كند:

ايّاكّمْ وَالْكِبْرَ، فَانَّ ابْلِيسَ حَمَلَهُ الْكِبْرُ عَلَى تَرْكِ السُّجُود لِادَمَ‌[١].

از كبر ورزيدن بپرهيزيد، همانا اين صفت زشت، ابليس را بر آن داشت كه بر خلاف دستور حق به آدم سجده نكند.

مواردى كه در صفحات گذشته نگاشته شد نشان دهنده‌ى تمام زشتى‌ها نيست، بلكه نمونه‌اى از پليديهاست كه گاهى وجود برخى از آنها در انسان موجب خوارى دنيا و عذاب آخرت است.

قسمتى ديگر از زشتى‌هاى معنوى كه آلوده بودن به آنها باطن انسان را از چهره‌ى زشت‌ترين حيوانات زشت‌تر مى‌كند و همان باطن خودش را در قيامت از چهره‌ى ظاهر انسان نشان مى‌دهد عبارت است از: تشبه به بيگانگان، ماندن در جهل و نادانى، فساد در نسل، فساد در اقتصاد، بدعتگذارى، غرور، عجز و تنبلى، سرقت، قتل نفس، تقليد حرام، بدگمانى به ديگران، بدگمانى به حق، وسوسه، پستى و لئامت، فتنه‌گرى، سخن چينى، شرك، آرزوى بى‌جا، عجله، قساوت قلب، لجاجت، جدال، غنا، اختلاف، گروه گرايى، قهر و جدايى، تعصب بى‌جا، طمع، تجسس در عيوب مردم، حرص، زنا، حسد، حبس حقوق پدر و مادر و زن و فرزند و ساير مردم.

اينجانب اگر مى‌خواست تمام اين عناوين را با كمك آيات قرآن و روايات توضيح دهد بيش از چند جلد كتاب مى‌شد، براى يافتن تفسير اين واژه‌ها لازم است به تفاسير قرآن و كتابهاى مفصل روايتى و اخلاقى مراجعه كنيد.

اين فصل را با توجه به مرورى به كل مسايل گذشته به پايان مى‌برم.

[١] - ارشاد القلوب: ١/ ١٢٩، الباب الأربعون فى ذم الحسد.