پرتو ولايت - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٢٧ - ساختار قرآن
مطرح شده است؛ مانند اينكه برخى از بزرگان مىگويند: «تدوين قرآن پس از وفات پيامبر صلّى اللّه عليه و آله و به دست زيد بن ثابت و گروهش صورت گرفته است. اين گروه هرگاه در جايگاه يك آيه شك مىكردند، با سليقه خود آن آيه را در سورهاى مىگنجاندند؛ ازاينرو برخى از آيهها در قرآن در جاى حقيقى خود قرار نگرفته است».
ما اين نظريه را قبول نداريم و معتقديم چينش آيههاى قرآن توفيقى است؛ به اين معنا كه: «چينش همه آيههاى قرآن در زمان پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و با دستور ايشان انجام گرفته و نه تنها آيه، بلكه هيچ كلمهاى در قرآن جابجا نشده است».
آيه تطهير در بين اين آيهها، جمله معترضه است. متكلم گاه در ميان سخن خود، كلامش را قطع مىكند و به مناسبت جملهاى مىآورد، سپس سخن خود را ادامه مىدهد. به اين جمله- كه در ميان كلام به جهت حكمتى آورده شده است- جمله معترضه مىگويند.
ويژگى جمله معترضه اين است كه اگر آن را از ميان كلام برداريم، خللى به معناى كلام وارد نمىشود. نظير آن در قرآن، شعر عرب و شعر فارسى فراوان است.
آيه تطهير به منزله يك كبراى كلى براى جملههاى پيشين است و گويا بر مطالب آيههاى قبل دليل قرار گرفته است.
خداوند در آيههاى قبل با همسران پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله به صورت خشك و قاطع سخن مىگويد و به آنان دستورهايى مىدهد، آنگاه با آوردن آيه تطهير، شاهد و الگويى به همسران پيامبر نشان مىدهد كه ببينيد اين پنج تن- كه از خانواده پيغمبر هستند- از هرگونه پليدى پاكند؛ ازاينرو شما- كه از خانواده پيامبر شمرده مىشويد- بايد شباهتى به اين پنج تن داشته باشيد. بهعبارت ديگر: اگرچه حكم تطهير مختص خاندان ويژه پيامبر است؛ اما شما بايد از آنها الگو بگيريد و تا آنجا كه مىتوانيد با آنها همرنگ شويد.
اگرچه زمينه پاكى و درستكارى براى اصحاب كساء به گونه كامل وجود دارد؛ اما