پرتو ولايت - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٩٧ - مناقشات دلالتى

باشد تا مراد متكلم مشخص شود؛ مانند كلمه «عين»- كه در لغت عرب به معناى چشم، جاسوس، چشمه، طلا و ... مى‌باشد- اگر چشمه را قصد كرده باشيم، بايد بگوييم: «عين جاريه»؛ اگر چشم را قصد كرده باشيم، بايد بگوييم: «عين باكيه».

ما مى‌پذيريم كه كلمه مولا از الفاظ مشترك‌[١] است، اما آيا پيغمبر اسلام صلّى اللّه عليه و آله- كه به تصريح خودشان فصيح‌ترين سخنور عرب است- از اين قانون لغوى آگاهى نداشته است؟ و اگر آگاهى داشت آيا در آن جايگاه حساس و سرنوشت‌ساز، يك لفظ مشترك را بدون قرينه به كار برده است؟ حتما چنين نيست و پيامبر صلّى اللّه عليه و آله با قرينه سخن گفته است.

علامه امينى در «الغدير» مى‌نويسد: «دوازده قرينه وجود داشته است كه مراد پيامبر صلّى اللّه عليه و آله را مشخص مى‌كند»؛ از جمله:

١. جمله «أ لست أولى منكم بأنفسكم؟ قالوا: بلى»: پيامبر صلّى اللّه عليه و آله ابتدا از مردم اعتراف گرفت كه بر آن‌ها ولايت دارد و تصميم‌هاى او بر تصميم ديگران مقدم است كه اين مقام ولايت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله، به معناى سرپرستى و ولايت امر است و اين، قرينه است بر اينكه مراد از مولا، ولى امر است نه دوست.

حضرت در ادامه مى‌فرمايد: «فمن‌[٢] كنت ...؛ اكنون كه دانستيد تصميم من فوق تصميم‌هاست و من بر همه ولايت دارم، پس بدانيد كه اين مقام پس از من به على منتقل مى‌شود».

٢. بيعت گرفتن: پس از سخنان پيامبر، همه بزرگان صحابه، به حضرت على عليه السّلام تبريك گفته، با ايشان بيعت كردند. مراسم بيعت گرفتن تا نيمه‌هاى شب ادامه داشت. آيا از كسى براى دوستى، بيعت مى‌گيرند؟

[١] . مولا، به معانى مختلفى همچون ولى امر، دوست و همپيمان است.

[٢] .« ف» تفريع است به معناى: پس.