پرتو ولايت - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٣٩ - فرازهايى از زيارت جامعه

برخى به سند زيارت جامعه كبيره خدشه كرده‌اند و سند آن را ضعيف مى‌دانند؛ درحالى‌كه اين زيارت شريف در معتبرترين كتاب‌هاى شيعه نقل شده است.[١]

صدوق- كه شيخ المحدثين نام گرفته است- در نقل روايت‌ها مى‌كوشيد تا صحيح‌ترين آن‌ها را عرضه كند. او در مقدمه كتابش نوشته است كه روايتى را نياورده‌ام مگر آن‌كه نزد خدا مسئول باشم كه آن روايت صحيح است.

به‌علاوه نقد حديث از جهت اعتبار و حجيت به علو متن است؛ به اين معنا كه براى شناخت صحت سند روايت، بايد محتواى آن را بررسى كرد، زيرا كسى كه روايتى را جعل مى‌كند، ممكن است سند آن را هم درست كند، ولى اگر محتواى روايتى بلند باشد، امكان ندارد از كسى جز معصوم صادر شده باشد.

امام صادق عليه السّلام مى‌گويند: «اگر در اعتبار روايتى شك كرديد، ببينيد آيا مضمون آن روايت در سخنان پيشين ما وجود دارد يا خير؛ اگر وجود داشت، بپذيرد وگرنه آن را رد كنيد». راوى حضرت پرسيد: «برخى از روايت‌هايى كه از شما نقل مى‌شود از راويان ثقه است و برخى از غير ثقه. وظيفه ما چيست؟» امام صادق عليه السّلام در پاسخ گفتند: «بر كتاب و سنت و كلمات پيشين ما عرضه كن، اگر با آن‌ها مطابقت داشت، آن را اخذ كن». بنابراين سند وسيله ضعيفى براى شناخت صحت و سقم روايت است و ملاك اصلى محتواى روايت مى‌باشد.

زيارت جامعه از جهت محتوا در سطح بالايى قرار دارد و با محكماتى كه از قرآن و ائمه عليهم السّلام در اختيار داريم، مطابقت دارد. تفاوت محتواى مطالب زيارت جامعه در مقايسه با محتواى مطالبى كه در زيارت سيد الشهداء عليه السّلام وجود دارد، بسيار ناچيز است.

فرازهايى از زيارت جامعه:

- الفائزون بكرامته اصطفاكم بعلمه و ارتضاكم لغيبه‌[٢]؛

[شهادت مى‌دهم كه‌] شما رستگار به لطف الهى هستيد، خدا شما را به علمش‌

[١] . ر. ك: من لا يحضره الفقيه، ج ٢، ص ٣٧٠؛ عيون الأخبار، ج ٢، ص ٢٧٧؛ تهذيب، ج ٦، ص ٩٥.

[٢] . اشاره به آيه« فَلا يُظْهِرُ عَلى‌ غَيْبِهِ أَحَداً* إِلَّا مَنِ ارْتَضى‌ مِنْ رَسُولٍ». جن، ٢٦ و ٢٧.