ترجمه فکوک (يا کليد اسرار فصوص الحکم قونوي ) - صدرالدین قونیوی، محمد بن اسحاق - الصفحة ٢٥ - وصية شيخ صدر الدين عند الوفاة

(٣) فك ختم فص نوحى‌

١/ ٣ بدان كه چون اولين مرتبه از مراتب الهى كه بدان اول بودن و مبدأ بودن حق تعالى ثبوت پيدا مى‌نمايد مرتبه احديت جمع است و بيانش هم گذشت، بنا بر اين، صفت فياض بودن و مصدر بودن- همان گونه كه بيان شد- پس از آن است، و اولين قابل و پذيراى اين فيض ذاتى الهى عالم أرواح بود كه از جهت رهايى و مجرد بودن از كثرت امكانى و تركيب و نقايصى كه از وسايط فراهم مى‌آيد كامل‌ترين موجودات است و نسبتش هم به وحدانيت حق تعالى از غير خودش كامل‌تر و تمام‌تر است. لذا ارتباط و پيوستگيش به حضرت حق متعال فقط از همين جهت [: وحدانيت‌] است، بدين سبب از كمالات الهى چيزى جز بهره‌مندى از نسبت ارتباط و پيوستگيش به حضرت وحدانيت، و قبولش مر فيض وجودى غير آميخته به احكام كثرت امكانى و وسايط را، دارا نشده است. از اين روى، علمش- از جهت تجرد و دورى‌اش از كثرت و تركيب و دارا بودن صفت نيازمندى- منحصر به معرفت حق تعالى است، لذا به صفت تنزيه ظاهر شد و رنگ آن را به خود گرفت.