مباحثي از اصول فقه - محقق داماد‌، سيد مصطفى - الصفحة ٦٨ - حجيت خبر واحد از ديدگاه كتاب و سنت و اجماع و عقل

همان جزء دوم اتخاذ مى گردد , نه جزء اول .

براى روشن شدن مطلب به اين مثال توجه كنيد : هرگاه شخصى به ديگرى چنين بگويد[ : ( اگر من با قلم سرخ براى تو نامه نوشتم , حتما بايستى به مضمون آن عمل نمائى]( . مفهوم اين قضيه چنين نيست كه اگر نامه ننوشتم , لازم نيست عمل نمائى . زيرا در صورت عدم مكاتبه عقلا محلى براى عمل نمودن وجود ندارد كه چنين مفهومى استنباط گردد , بلكه مفهوم مخالف آن اين است كه[ : ( اگر با قلم غير سرخ مكاتبه كردم , اقدام لازم نيست](

علاوه اينكه آيه شريفه حاكى از رويه جارى در ميان مردم است , يعنى همان پذيرفتن اخبار از هر كس كه واصل شود , بدون تفحص و تحقيق در مورد راوى و غير آن , و آيه مورد نظر با فرض وجود چنين رويه جاريه و سنت معموله , تنها يك صورت را ردع و نهى نموده , و آن پذيرفتن خبر شخص فاسق است بدون تفحص و تحقيق , كه بى ترديد لازمه آن اذن در قبول و پذيرفتن ساير موارد , يعنى اخبار و روايات اشخاص عادل و موثق خواهد بود .

اصوليين طرفدار حجيت خبر واحد علاوه بر آيه فوق به آيه ١٢٣ سوره توبه نيز استناد مى كنند . آيه اينست : [ ( فلولا نفر من كل فرقة منهم طائفه ليتفقهوا فى الدين و لينذروا قومهم اذا رجعوا اليهم لعلهم يحذرون]( . ترجمه[ : ( چرا از هر قومى گروهى اعزام نمى شوند بمركز ( مدينه نزد رسول الله يا نزديكانش ) كه تفقه در دين نمايند و مسائل دينى شان را ياد بگيرند و برگردند به قبيله خودشان و ملاقات كنند افراد را , و آيات و احكام خدا را براى آنها بگويند و تشريح كنند تا آنكه آگاه گردند و عالم شوند و از تخلفات بپرهيزند]( .