مباحثي از اصول فقه - محقق داماد‌، سيد مصطفى - الصفحة ١٠٢ - حجيت اجماع منقول

٥ ) اجماع مستند علماى اماميه از آنجا كه براى اجماع فقط نقش كاشفيت از سنت معصوم قائل اند و آن را منبعى مستقل بشمار نمىآورند لذا در صورتى كه در مورد اجماع به دليلى لفظى برخورد كنند يعنى اجماع را ولو محتملا مستند به دلائل لفظى ببينند آن را رد نموده و حجت نمى دانند . اينگونه اجماع در اصطلاح به اجماع مستند معروف بوده و ارزشى ندارد . دليل اين امر روشن است زيرا همان گونه كه گفته شد اتفاق نظر علما از نظر شيعه بخودى خود مصداق اجماع نيست , مگر اينكه قطعا كاشف از سنت معصوم باشد . ولى بايد در نظر داشت هرگاه نظرى مستند به دلائل لفظى باشد و مورد اتفاق علما نيز قرار گيرد بدون اينكه كاشف از سنت معصوم باشد , گرچه بعنوان اجماع پذيرفته نيست و علماى ازمنه ديگر الزامى به تبعيت از آن ندارند ولى چنانچه مستند و مبانى آن نظر محكم و مستدل باشد مى تواند فى نفسه موضوع فتاوى مجتهدين ديگر واقع شود . بديهى است چنانچه علماى ديگر با مبانى استدلالى اين نظر موافق نباشند و آن را بلحاظ ضعف سند مردود دانسته و يا بگونه اى ديگر تفسير نمايند , اين اتفاق نظر براى آنان دليليتى نداشته و حق دارند مطابق نظر خود فتوا دهند .

حجيت اجماع منقول :

اگر اجماع به نحو متواتر نقل گردد , بى ترديد همانند اجماع محصل خواهد بود . زيرا تواتر خود موجب قطع و يقين است و مانند آن