مباحثي از اصول فقه - محقق داماد، سيد مصطفى - الصفحة ٥٠ - سنت قولى
فعل , مانعى براى اظهار نظر در خصوص نفس عمل يا نحوه تحقق آن نداشته باشد . در اينجا توضيح مختصرى ضرورى است , همان گونه كه مى دانيد ائمه عليهم السلام و يارانشان تماما از طرف حكام و سلاطين جور پيوسته در معرض تعقيب قرار داشته اند , و براى حفظ اساس اسلام و بقاء تشكيلات مخفى و علنى شيعيان گاه مصلحت بوده است به پنهانكارى تن دهند كه يكى از مظاهر مشهور آن تقيه است . چون خلفاى غاصب و ستمگر غالبا براى پى بردن به فعاليت شيعيان جاسوسانى پيرامون ائمه عليهم السلام مى گماشتند و ايشان نيز بر اين امر وقوف داشته اند , براى حفظ اسرار مبارزه شيعه به ناچار با اتخاذ روشهاى مختلف و استفاده از شيوه هاى گوناگون پنهانكارى و مبارزه مخفى , گاهى فرصت و امكان لازم براى تبيين علنى موازين شرعى را نداشته اند . بنابر اين در مطالعه تقرير معصوم و اتخاذ سند به آن بايد هميشه به اين مسئله توجه شود كه آيا ائمه عليهم السلام آزادى و امكان امر بمعروف و نهى از منكر را داشته اند يا به نحوى از انحاء دچار محظور بوده اند .
سنت قولى
سنت قولى در اصطلاح به روايت , خبر و حديث اطلاق مى شود . براى آنكه دانش پژوهان ارجمند نسب به موضوع احاديث و اخبار و تاريخ تكوين و تدوين آن و اصطلاحات رايج در پيرامون آن آگاهى مختصرى داشته باشند , مناسب مى دانيم كه مطالبى را ذيلا بطور اجمال مطرح سازيم .