مباحثي از اصول فقه - محقق داماد، سيد مصطفى - الصفحة ٦٩ - حجيت خبر واحد از ديدگاه كتاب و سنت و اجماع و عقل
علما مى گويند چون خدا فرموده است از هر قومى عده اى بيايند و در بازگشت آموخته هاى خود را بمردم ابلاغ كنند , بديهى است كه در بازگشت فردا فرد با مردم برخورد مى كنند , و نمايندگان اعزامى به مركز , به هيئت گروهى دانش خود را تبليغ نمى كنند , به اين ترتيب خداوند بر خبر آحاد اين اشخاص اعتبار قائل شده است . بنابر اين استنتاج مى شود كه خبر واحد داراى اعتبار و حجيت است .
حجيت خبر واحد از ديدگاه سنت مى دانيم كه براى اثبات حجيت خبر واحد , به خبر واحد نمى توانيم استناد كنيم , پس بايد ديد چه مقدار خبر و حديث براى اينكار كفايت مى كند . اصوليين در اين خصوص مى گويند[ : ( آن مقدار كه تواتر اجمالى بحساب آيد كفايت مى كند]( [١] , يعنى از ميان روايات گوناگون با مضامين مختلف بايد حجيت خبر واحد را استنتاج كرد كه براى روشن شدن بيشترموضوع لازم است به چند دسته روايات و اخبار اشاره شود :
در يك دسته از روايات , ائمه ( ع ) افرادى را به عنوان ثقه به ما معرفى كرده اند . مثلا شخصى بنام عبدالعزيز بن مهدى خدمت امام صادق ( ع ) آمده و مى پرسد : يا حضرت هميشه بشما دسترسى نيست در برخورد با مشكلات شرعى چگونه حل مشكل كنيم ؟ آيا يونس بن عبدالرحمن مورد تائيد است و مى توانيم در اينگونه امور باو مراجعه كنيم ؟ حضرت پاسخ مى دهد[ : ( بلى مورد اعتماد است ]( .
دسته دوم از روايات حاكى است كه فرموده اند براى حل
[١]) فرائد الاصول ( محشى ) شيخ مرتضى انصارى مبحث حجيت خبر واحد ص ٨٧ , كفاية الاصول محقق خراسانى ج ٢ ص ٩٧ .