مباحثي از اصول فقه - محقق داماد‌، سيد مصطفى - الصفحة ٧٣ - حجيت خبر واحد از ديدگاه كتاب و سنت و اجماع و عقل

اين روش را چون عقلائى است قبول دارد و اين رويه مورد قبول شارع مقدس مى باشد . علاوه بر اين سيره مسلمين نيز بر همين منوال بوده است كه اگر به عنوان مثال زراره از نزد حضرت صادق ( ع ) مىآمد و خبرى مى داد از او قبول مى كردند و در تفحص صحت آن از طريق ديگر عادتا اقدامى نمى كردند . يا وقتى محمد بن مسلم خبرى را از زراره نقل مى كند معلوم است كه آن را قبول داشته كه به نقل آن پرداخته و الا چنين كارى نمى كرد , يعنى او بنا را بر صحت گذارده و خبر را صدق دانسته و نقل كرده است .

تنها يك مسئله باقى است و آن اينكه در شرع مقدس براى اثبات ادعا غالبا دو شاهد عادل و گاه چهار شاهد لازم است , ممكن است تصور شود خواستن دو شاهد رويه و روش معمول و متداول بين مردم است ولى با كمى دقت معلوم مى شود كه چنين نيست زيرا فرق است بين شهادت و خبر , و اين دو , به دو مقوله متفاوت تعلق دارند . بحث شهادت در اثبات دعاوى و جرائم مطرح است و در اينگونه مواقع شارع مقدس براى حفظ حريم حرمت افراد و رعايت اصل مستحكم برائت , مقررات و ترتيباتى را مقرر داشته كه در موارد ابتلاء بايد مراعات شود , و نياز به دو يا چهار شاهد از اينروست . ولى مسئله خبر اين مقتضيات را ندارد و اصولا راوى در مقام نقل خبر و اخبار مسئله , در مظان اثبات و نفى نيست بلكه از جريانى خبر و گزارش مى دهد كه محتمل صدق و كذب است ولى چنانچه خبر دهنده ثقه و معلوم و عادل باشد نظر به اطمينانى كه بر صحت و امانت و عدالتش وجود دارد , تا دليل خلاف بر خبر ارائه نشده , بايد مضمون خبر را تلقى به قبول كرد .