پيام قرآن - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٤٧ - پديده اسرارآميز باد و باران

به هنگام تراكم بر آنها حاكم مى‌شود؛ گوئى خود را مى‌فشارند تا باران از آنها فرو ريزد و اين تعبير را از معجزات علمى قرآن مى‌شمارند. [١]

ولى بعضى ديگر آن را صفت بادها گرفته، و اشاره به طوفان‌ها و گردبادهائى مى‌دانند كه در ايجاد باران‌هاى رگبارى تأثير عميقى دارد. (توجّه داشته باشيد «اعصار» به معنى گردباد است.)

آنها مى‌گويند: هنگامى كه گرد بادهاى شديد بر سطح درياها و اقيانوس‌ها بوزد؛ بخارات سطح اقيانوس را با خود به بالا مى‌برد، و هنگامى كه به نقاط بالاى جوّ كه بسيار سرد است،- و به همين دليل قدرت اشباع بخار در آن كم است- مى‌برد، رگبارهاى شديدى توليد مى‌كند؛ و با توجّه به اينكه‌ «ثَجّاج» صيغه مبالغه، و از مادّه‌ «ثَجّ» (بر وزن حج) به معنى فرو ريختن آب به صورت پى در پى و فراوان است تناسب زيادى با اينگونه رگبارها دارد. [٢]

بعضى نيز آن را اشاره به ابرهايى مى‌دانند كه توأم با گردباد و طوفان است. [٣] اين طوفان‌ها ابرها را به سوى بالا مى‌رانند؛ و به مناطق سرد جوّى هدايت مى‌كنند، و در آنجا تبديل به قطرات باران مى‌شود، و چون اين كار سريع انجام گيرد توليد رگبار شديد و «ماء ثجاج» مى‌كند؛ و اينكه اينگونه رگبارها را بيشتر در فصل بهار مى‌بينيم شايد به همين دليل است كه اينگونه گردباد و طوفان در اين فصل بيشتر است.

در ادامه اين آيات مى‌افزايد: «هدف اين است كه به وسيله آن، دانه‌ها و گياهان فراوان و باغ‌هاى پر درخت برويانيم» لِنُخْرِجَ بِهِ حَبّاً وَ نَباتاً وَ جَنّاتٍ أَلْفافاً

اين تعبير تمام انواع گياهان، و دانه‌هاى گياهى، و درختان ميوه را در بر مى‌گيرد.

[١]. به كتاب باد و باران، صفحه ١٢٦ مراجعه شود.

[٢]. اعجاز قرآن از نظر علوم امروزى، صفحه ٦٧.

[٣]. تفسير كبير فخررازى، جلد ٣١، صفحه ٨ اين معنى را به عنوان يكى از تفسيرهاى آيه ذكركرده است.