البته این دو پرسش مآلاً به یک پرسش بر می‌گردد؛ زیرا اگر میزان مخالفت با نصّ قرآن باشد، به‌ طور طبیعی مقصود از مخالفت حدیث با قرآن مخالفت بدوی نخواهد بود؛ زیرا به‌ عنوان مثال، مخالف خاص با عام یا مقید با مطلق مخالفت نص با ظاهر است، نه نص با نص؛ بدین‌ جهت مناسب است، به این دو پرسش یک‌جا پاسخ دهیم.

در نگریستن مجدّد در آرای صاحب‌نظران فریقین نشان می‌دهد که هرجا آنان بنای انگشت گذاشتن بر عنوان نص یا ظاهر قرآن داشته‌اند، عنوان نص را برگزیده‌اند. به‌ عبارت دیگر؛ گرچه گروهی از عالمان عبارت روشنی در این زمینه نیاورده‌اند؛ امّا شماری دیگر بر عنوان نص پای فشرده‌اند.

چنان‌که در مبحث بررسی روایات عرضه از نگاه عالمان اهل سنّت تبیین شد، احتمالاً در میان عالمان اهل سنّت تنها سرخسی است که مقصود از مخالفت حدیث با قرآن در احادیث عرضه را مخالفت با ظاهر قرآن دانسته است؛ بدین‌ جهت او معتقد است که بر اساس احادیث عرضه، نسخ و تخصیص قرآن با اخبار مردود است. عبارت او چنین است:

«حدیث ‌مخالف قرآن مردود است، چه آیه عام باشد یا خاص، نص باشد یا ظاهر.»[١٦٠]

گفتاری که در همین مبحث از امام "فخر رازی"[١٦١] و "آمدی" نقل کردیم، نشانگر آن است که آنان معتقد هستند، مقصود از مخالفت حدیث با قرآن مخالفت با ظواهر آیات نیست؛ بدین ‌جهت مخالفت روایات خاص با عموم آیات را از نوع مخالفت ندانستند‌. "آمدی" تأکید دارد که خبر مخصّص قرآن، مبیّن و مقرّر قرآن است، نه مخالف آن. آمدی می‌گوید:

«خبر مخصّص بیانگر مراد قرآن است؛ پس مقرّر قرآن است، نه مخالف آن و این مبنا را پذیرفت، در غیر این‌ صورت کسانی‌که تخصیص را از نوع مخالفت با قرآن می‌دانند، می‌بایست تخصیص قرآن با خبر متواتر را نیز مخالفت با قرآن قلمداد کنند، در حالی که بالاجماع خبر متواتر مخصّص قرآن است، نه مخالف آن‌.»[١٦٢]

[١٦٠]‌. اصول سرخسی، ج١، ص٣٦٤‌.

[١٦١]‌. المحصول، ج٣، ص٩١‌.

[١٦٢]‌. الاحکام، ج٢، ص٣٢٦‌.