انحصار خداوند می‌داند؛ نظیر آیه‌ی‌ ١٨٧ سوره‌ی‌ اعراف مخالف است و روایاتی که می‌گوید صاحبان نام محمّد و احمد داخل آتش نمی‌شوند با سنّت مخالف است؛ زیرا از شریعت دانسته‌ایم که نجات از آتش تنها با ایمان و عمل صالح است.»[١٥٩]

چنان‌که از بررسی گفتار این دست از صاحب‌نظران اهل سنّت به‌دست می‌آید، آنان یک‌صدا مخالفت حدیث با قرآن را معیار نقد احادیث می‌دانند، نه عدم موافقت حدیث با قرآن.

تحلیل نهایی

در کنار راه‌حلّی که شیخ مرتضی انصاری و شهید صدر در برخورد با دو دسته از روایات عرضه ارایه کرده‌اند، می‌توان راه‌حلّ دیگری را نیز مدّنظر قرار داد و آن این‌که روایات عرضه در نگاه کلّی در برخورد احادیث با قرآن، سه مرحله را به‌ صورت مراحل پلکانی مورد تأکید قرار داده است که عبارت است از:

١. موافقت متن حدیث با قرآن؛

٢. عدم مخالفت متن حدیث با قرآن؛

٣. مخالفت متن حدیث با قرآن. در دو فرض اوّل حدیث معتبر و قابل عمل خواهد بود و در فرض سوم باید آن را کنار گذاشت. توضیح بیشتر این سه مرحله بدین شرح است:

١. در مرحله‌ی نخست باید تا حدّ امکان تلاش شود تا موافقت حدیث با مضامین آشکار یا نهان قرآن و طبق پیشنهاد شیخ انصاری با بطون قرآن احراز شود. در این ‌صورت اگر حدیث دارای صحّت سندی باشد، حدیث از بالاترین درجه‌ی مقبولیّت برخوردار خواهد بود؛ زیرا صحّت سند و متن در آن گرد آمده است و اگر حدیث از نظر سند دارای ضعف باشد، موافقت آن با متن قرآن می‌تواند ضعف سندی حدیث را جبران کند؛ زیرا مفهوم صحّت سندی یک حدیث آن است که ما از این رهگذر بتوانیم متن آن را به معصوم منتسب دانسته و به آن به‌ عنوان یک آموزه‌ی دینی نگاه کنیم. حال اگر حدیثی به‌رغم ضعف سندی با متن قرآن موافق باشد، به مثابه پیام آیه‌ای از آیات قرآن تلقی شده و عمل به آن در حقیقت عمل به قرآن است. در این ‌صورت درباره‌ی انتساب متن آن به وحی تردید نخواهیم داشت.

[١٥٩]. اصول الحدیث، علومه و مصطلحه، ص٢٨٧ ـ ٢٨٨.