٠ ص
١ ص
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص

حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١١٢ - پالایش احادیث در عصر ائمّهG و پدیدهی جعل

دوم. كسى كه چیزى از پیامبر٤ شنیده؛ ولی آن را درست نفهمیده و قصد دروغ بستن به پیامبر را هم نداشته است، آن حدیث در دست او است، به آن معتقد است و عمل می‌كند و به دیگران می‌رساند و می‌گوید: من این حدیث را از رسول‌خدا٤ شنیدم، اگر مسلمانان بدانند كه او درست نفهمیده، نمى‌پذیرند و اگر هم خودش بداند اشتباه كرده، آن را رها می‌كنند.

سوم. شخصى كه چیزى از پیغمبر٤ شنیده كه به آن امر می‌فرمود سپس پیامبر٤ از آن نهى فرموده و او به این نهی آگاهی نیافته یا نهى چیزى را از پیامبر٤ شنیده و سپس آن حضرت به آن امر فرموده و او اطّلاع نیافته پس‌ او منسوخ را حفظ كرده و ناسخ را حفظ نكرده اگر او بداند منسوخ است، ترکش می‌كند و اگر مسلمانان هنگامى كه از او می‌شنوند، بدانند منسوخ است، ترکش می‌كنند.

چهارم. شخصى كه بر پیامبر دروغ نبسته و دروغ را از ترس خدا و احترام پیامبر٤ مبغوض داشته و حدیث را هم فراموش نكرده؛ بلكه هم‌چنان كه شنیده؛ نقل كرده، به آن نیفزوده و از آن كم نكرده و ناسخ را از منسوخ شناخته، به ناسخ عمل كرده و منسوخ را رها كرده؛ زیرا امر پیامبر٤ همانند قرآن؛ ناسخ و منسوخ و محكم و متشابه دارد؛ سپس امام علیD با تأکید فراوان، خودشان را مصداق کامل این صفات دانسته و در ادامه می‌فرمایند: «آنچه را كه خدا به پیامبر تعلیم داده بود؛ از حلال و حرام و امر و نهى، گذشته و آینده و نوشته‌اى كه بر هر پیامبر پیش از او نازل شده بود، از طاعت و معصیّت، پیامبر٤ به من تعلیم فرمود و من آن را حفظ كردم و حتّى یک حرف آن را فراموش نكردم‌.[٣٠٠]

در همین زمینه لزوم موافقت احادیث با سنّت نبوی٤ امام صادق(ع) می‌فرمایند:

«إِذَا وَرَدَ عَلَیكُمْ حَدِیثٌ فَوَجَدْتُمْ لَهُ شَاهِداً مِنْ كِتَابِ اللَّهِ أَوْ مِنْ قَوْلِ رسول‌الله٤ ]فاقبلوها[ وَ إِلَّا فَالَّذِی جَاءَكُمْ بِهِ أَوْلَى بِهِ‌.»

چون حدیثى به شما رسید و از قرآن یا قول پیامبر٤ گواهى بر آن یافتید، اخذش كنید؛ وگرنه براى آورنده‌اش سزاوارتر است. (شما نپذیرید و به كسى كه نقل می‌كند، برگردانید.)[٣٠١] در روایت دیگری که کشّی از زراره و او از امام صادقD نقل می‌کند، حضرت در باب اختیار حدیث صحیح می‌فرماید:


[٣٠٠]. الکافی، ج١، ص٦٤، با اندکی تصرّف.

[٣٠١]. الكافی، ج١، ص٦٩.