حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١١٣ - پالایش احادیث در عصر ائمّهG و پدیدهی جعل
«و لا تقبلوا علینا ما خالف قول ربنا تعالى و سنّة نبینا٤ فإنا إذا حدثنا قلنا قال الله عزّ و جلّ و قال رسولالله٤.»
«کلامی را که به ما نسبت داده می شود و مخالف کلام پروردگار و سنّت پیامبر٤ است، قبول نکنید؛ زیرا ما کلام خداوند و رسولش را بیان میکنیم.»[٣٠٢]
٣ـ عرضهی حدیث بر امامان معصومF
یکی از روشهای پالایش متنی که اصحاب ائمّهG بهویژه اصحاب ائمّهG متأخّر مانند اصحاب امام رضاD تا اصحاب امام عسکریD انجام میدادند. عرضهی روایات بر معصومانG و اطمینان از صحّت و سقم روایات بود. این شیوه که آن را «عرضهی روایات» مینامند؛ بیشتر در دورهی نخستین تدوین حدیث؛ یعنی، «دورهی حضور» جلوه کرده است. در این روش حدیث بر امام معصومD عرضه میشود و تأیید یا انکار امام نسبت به متن حدیث بهدست میآید. به عبارت دیگر؛ با این روش، روایات، مجدداً مورد ارزیابی امامD قرار میگرفت. عرضهی روایات و کتابهای روایی، در بین راویان و صاحبان کتابهای حدیثی امر رایجی بوده است، "محدّث نوری" در مستدرک میگوید:
«عرضهی کتابهای حدیثی به وسیلهی راویان، بر امامان معصومF امر رایج و مرسومی بوده است، به طوری که در شرح حال برخی از راویان؛ به این مطلب اشاره شده است.»[٣٠٣]
در تأیید کلام "محدّث نوری" میتوان به کتاب عبیدالله بن علی بن ابیشعبه که به وسیلهی وی بر امام صادقD عرضه شد و کتاب الدیات عبدالله بن سعید بن حنان اشاره کرد که آن را بر امام رضاD عرضه کرد، نام برد.[٣٠٤]
امّا از جمله روایاتی که بر امام(ع) عرضه شده است، روایتی است که در ذیل میآید. علی بن مهزیار میگوید:
[٣٠٢]. رجال كشّی، ص٢٢٤.
[٣٠٣] . مستدرک الوسائل، ج٣، ص٤٧١.
[٣٠٤]. معجم رجال الحدیث، ج١٠، ص١٩٧ و ج١١، ص٧٧.