صدیق و صدیقه کیانند؟ - الشهرستاني، السيد علي - الصفحة ٢٢
براى حقيقتیابی ، چاره اى جز بررسى معناىِ «صدّيقه» نداريم تا دريابيم آيا «صدِّيقه» مرتبه اى معنوى و ربّانى است ، يا از اَلقاب تشريفاتى و وِرد زبانى است که به اين و آن دهند .
آيا در صدر اسلام ميان لقب هايى که پیامبر صلیاللهعلیهوآلهوسلم به اشخاص مىداد و القابى که ديگران برزبان مىآوردند ، فرق وجود داشت ؟
آيا معقول است القابى که از سوىِ خدا و پيامبرش ارزانى مىشد ، بى اساس و تنها بر پايه رويدادى باشد ؟! يا (چنين نيست) ناميدن پيامبر ، شخصى را به اسمى ، دلالت مىکند که آن شخص در واقع شايسته آن بود .
آيا القاب براساس شايستگىها داده مىشد يا براى تشويق و ترغيب اشخاص صورت مىگرفت ؟
چرا به ابوذر لقب «صِدّيق» داده نشد ؟ با اينکه براساس سخن پیامبر صلیاللهعلیهوآلهوسلم راست گوترين انسانها بود ؟[١٧]
مقصود از «صِدّيقه» چيست ؟ آيا مراتب و اقسامى دارد ؟
ابن بِطْريق (م٦٠٠ﮪ ) در کتاب «العمدة» مىنگارد :
صدّيق سه قسم دارد :
١ - صدّيقى که پيامبر است .
٢ - صدّيقى که امام است .
٣ - صدّيقى که عبد صالح مىباشد (نه پيامبر است و نه امام) .
بر قسم اول ، اين سخن خداى متعال دلالت مىکند که فرمود :
P
[١٧] . سنن ترمذي ٥ : ٣٣٤ ، حديث ٣٨٨٩ ؛ الأنساب (سمعانى) ٤ : ٣٠٤ -