امامت و رهبری - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٧٦
مراتب و درجات دارد . معصومین نسبت به آن چیزهایی که برای ما گناه
است و گاهی مرتکب میشویم و گاهی اجتناب میکنیم ، معصوم هستند و هرگز
گناه نمیکنند ولی آنها هم مراحل و مراتبی دارند و نیز همه مثل همدیگر
نیستند . در بعضی از مراحل و مراتب آنها مثل ما هستند در این مرحله .
همانطور که ما نسبت به گناهان عصمت نداریم ، آنها [ در آن مراحل و
مراتب ] عصمت ندارند . از آن چیزی که ما آنها را گناه میشماریم آنها
معصوم هستند ولی چیزهایی برای آنها گناه است که برای ما حسنه است چون
ما [ به آن درجه ] نرسیدهایم . مثلا اگر یک شاگرد کلاس پنجم یک مسئله
کلاس ششم را حل کند برای او فضیلت است و جایزه دارد اما اگر همان مسئله
را شاگرد کلاس نهم حل کند چیزی برایش شمرده نمیشود و ارزشی ندارد .
چیزهایی که برای ما حسنات است ، برای آنها گناه است .
اینست که ما میبینیم قرآن در عین حال به انبیاء نسبت عصیان میدهد :
« و عصی آدم ربه »[١] ، یا به پیغمبر (ص) میگوید : « لیغفر لک الله
ما تقدم من ذنبک و ما تأخر »[٢] . اینها میرساند که عصمت یک امر
نسبی است ، او در حد خودش و ما در حد خودمان . پس ماهیت عصمت از
گناه بر میگردد به درجه و کمال ایمان . انسان در هر درجهای از ایمان باشد
، نسبت به آن موضوعی که نهایت و کمال ایمان را به آن دارد یعنی در
مرحله « و لولا ان رأی برهان ربه »است ، قهرا عصمت دارد . نه اینکه
شخص معصوم هم مثل ماست ، هی میخواهد برود به طرف معصیت ، ولی مأموری
که خدا فرستاده
[١] سوره طه آیه . ١٢١ [٢] سوره فتح آیه . ٢