مرکب دوم پیدا می‌شود . اما مطلب دیگری هم در طبیعیات قدیم است که از ترکیب عناصر ابتدائی مرکبات حاصل می‌شوند . حال ، وقتی که مرکبی از ترکیب عناصر پیدا می‌شود چه حالتی رخ می‌دهد ؟ آیا استحاله است ؟ آیا استکمال است ؟ و یا شق سومی ؟ فرض کنید که به همان حساب قدما آب و خاک و هوا و آتش در یک جا جمع شوند و به قول قدما طلا درست شود ، آهن‌ درست شود ، ماده گیاهی درست شود . در این مرکبی که ما الان داریم ، مثلا درختی که الان داریم از عناصر مختلفی تشکیل شده ، عناصر مختلفی ترکیب‌ شده‌اند تا این درخت به وجود آمده است . سؤال این است که این عناصر الان‌ در چه حالی هستند ؟ آیا این عناصر در عین حفظ صورت خود صورت جدیدی را پذیرفته‌اند ؟ آیا صورت فوق صورت به خود گرفته‌اند ؟ آیا در این درخت هم‌ صورت آبی و صورت هوائی و صورت آتشی و صورت خاکی وجود دارد و هم یک‌ صورت درخت که همان نفس نامیه درخت است بر این صورتها عارض شده است‌ و آن صورتها به حال خود باقی هستند ؟ [ یک فرض این است که صورت آن عناصر باقی است ] . فرض دیگر این است که در هنگام ترکیب آن صورتها زایل می‌شوند و الان‌ دیگر نه آبی وجود دارد و نه خاکی و نه آتشی و نه هوائی ، صورتهای عنصری و طبیعت‌های عنصری زایل شده و صورت مرکب به جای آنها نشسته است . بنابر فرض دوم ماده عناصر در بدن ما وجود دارد نه خود عناصر . خود عناصر ، یعنی صورت و طبیعت عناصر و آنکه منشأ اثر در عناصر است زایل شده و به‌ جای آن یک صورت جدید آمده است . کدام یک از این دو نظریه است ؟ قدر مسلم اینست که می‌گویند ( بر اثر این ترکیب ) مزاج پیدا می‌شود ، در حصول مزاج کسی تردید ندارد . مزاج یعنی چه ؟ یعنی وقتی عناصر با یکدیگر ترکیب می‌شوند ، در یکدیگر تأثیر می‌کنند و از همدیگر متأثر می‌شوند ، این مقداری از اثر خودش را به او می‌دهد و او مقداری از اثر خودش را به این می‌دهد ،