٤٤٠٠.بحار الأنوار : في حديثِ المعراجِ : يا أحمدُ، إنّ العبدَ إذا أجاعَ بَطْنَهُ و حَفِظَ لِسانَهُ عَلَّمْتُهُ الحِكمَةَ ، و إنْ كانَ كافرا تكونُ حِكمَتُهُ حُجّةً علَيهِ و وَبالاً ، و إنْ كانَ مؤمنا تكونُ حِكمَتُهُ لَهُ نورا و بُرهانا و شِفاءً و رَحمَةً ، فيَعلَمُ ما لَم يَكُن يَعلَمُ و يُبْصِرُ ما لَم يَكُن يُبْصِرُ ، فأوَّلُ ما اُبَصِّرُهُ عُيوبَ نَفْسِهِ حتّى يَشْتَغِلَ عَن عُيوبِ غَيرِهِ ، و اُبصِّرُهُ دَقائقَ العِلمِ حتّى لا يَدْخُلَ علَيهِ الشَّيطانُ . [٨]

٩٢٢

سرآمد حكمت

٤٣٩٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : ترس از خدا، سرآمد حكمت است .

٤٣٩٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : ترس از خدا، سرآمد هر حكمتى است .

٤٣٩٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : بهترين سخن، ذكر خداست و سرآمد حكمت، اطاعت از اوست .

٤٣٩٦.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : مدارا كردن، سرآمد حكمت است .

٤٣٩٧.امام على عليه السلام : حفظ دين، ثمره معرفت و سرآمد حكمت است .

٤٣٩٨.امام على عليه السلام : دورى از فريبها ، سرآمد حكمت است .

٤٣٩٩.امام على عليه السلام : ملازمت با حقّ و فرمانبرى از مُحقّ، سرآمد حكمت است .

٩٢٣

آنچه حكمت مى آورد

٤٤٠٠.بحار الأنوار : در حديث معراج آمده است : اى احمد ! هر گاه بنده شكم خويش را گرسنگى دهد و زبانش را نگه دارد، حكمت را به او بياموزم . اگر كافر باشد حكمت او دليلى بر ضد او و وبال گردنش خواهد بود و اگر مؤمن باشد حكمتش براى او نور و برهان و شفا و رحمت خواهد شد. پس، آنچه را نمى دانسته است، بداند و آنچه را نمى ديده است، ببيند . نخستين چيزى كه به او نشان دهم عيبهاى خود اوست، تا بدين سبب از پرداختن به عيبهاى ديگران باز ماند، و دقايق علم را به او نشان دهم، تا شيطان به وجود او راه نيابد .

[١] كنز العمّال : ٥٨٧٣ ، بحار الأنوار : ٧٨/٤٥٣/٢٣ .[٢] كنز العمّال : ٥٨٧٢ .[٣] الأمالي للصدوق : ٥٧٦/٧٨٨ .[٤] كنز العمّال : ٥٤٤٤ .[٥] غرر الحكم : ٤٩٠٣ .[٦] غرر الحكم : ٥٢٤٩ .[٧] غرر الحكم : ٥٢٥٨ .[٨] بحار الأنوار : ٧٧/٢٩/٦ .