معاد از ديدگاه عقل و نقل - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٨٣
«زُرق» كه در آيه آمده، جمع «ازرق» به معناى كبود است و مراد از آن كور بودن مجرمان مىباشد. مجرمان هنگام حشر نابينايانى هستند «١» كه به طرف جهنم با خفت و خوارى رانده مىشوند و مقصد آنان از همان اول معلوم است و نياز به حسابرسى نيست، در حالى كه نمىتوانند جلوى خود را ببينند و پيوسته با صورت به زمين مىخورند و با ضربات مأموران الهى دوباره برمىخيرند. كور و كر و لالند و از لحظه برانگيخته شدن تا رسيدن به جهنّم در عذابند. براى آنان قيامت و مواقف و مهالك آن بسيار شديد و طولانى است و هيچ رايحهاى از رحمت خدا را نمىيابند. عطش شديد بر آنان غالب است و وقتى به جهنم وارد مىشوند از شدت تشنگى همچون شتر تشنه به سوى حميم و آب سوزان و متعفن جهنم هجوم مىبرند و از آن مىنوشند تا عطش خود را برطرف كنند.
از اين كه در مورد متقيان فرموده، آنان را به ملاقات خداى رحمان با كرامت و احترام مىبرند و در مورد مجرمان فرموده، آنان را عطشان و ذليل به سوى جهنّم مىبرند، معلوم مىشود منظور، آن دو گروهى هستند كه صبغه تقوا و جرم سراسر وجودشان را رنگين كرده و بدون حساب وضع آنان معلوم است. گروه اول بنيان كارشان بر تقوا بوده و در سراسر عمر از اين مسير جدا نشدهاند و گروه دوم نيز صورت و سيرتشان بر جرم و طغيان و عصيان بوده و از اين رو بدون حساب به بهشت و دوزخ مىروند.
دستهبندى مردم در قيامت خداوند مردم را در يك دستهبندى كلى به دو دسته تقسيم كرده است:
دسته اول؛ اصحاب بهشت؛ آنانى كه ايمان آورده و به مقتضاى ايمان عمل كردهاند و دسته دوم؛ اصحاب جهنم؛ آنانى كه كفر ورزيده و آيات خدا را انكار كرده