معاد از ديدگاه عقل و نقل - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٤٨
درس پنجم: ماهيت مرگ از نگاه قرآن انسان موجودى است كه علاوه بر اين جسم مادى، داراى جنبهاى غير مادى و روحانى است. در مورد چگونگى پيدايش روح و دميده شدن آن در جسم خاكى و مادى آدم عليه السلام و جنين مادى انسانهاى ديگر، بحثهاى مفصلى مطرح است. فيلسوف و عارف بزرگ، صدرالمتألهين شيرازى در اين باره نظريه معروف و مشهور «جسمانية الحدوث و روحانية البقاء» را مطرح كرده است يعنى گرچه روح در نتيجه همين تطورات و تحولات جنينى در رحم، حادث مىشود ولى اين روح، مجرد و غير مادى است و براى دوام و بقايش احتياج به جسم مادى ندارد.
گرچه علم بشرى در گذشته از اثبات روح ناتوان بود ولى در اين قرون اخير توانسته با بررسى و تجربه، وجود روح مجرد غير مادى را ثابت كند. علوم هيپنوتيزم، اسپرىتيسم «١» و ... علومى هستند كه اثبات كننده وجود روح مجرد و غير مادى در بشر مىباشند و امروز وجود روح مجرد و غير مادى، حقيقتى ثابت شده و انكارناپذير است.
قرآن در بحث مرگ و معاد، مبناى بحث را بر وجود روح قرار داده و با يادآورى وجود دو بعدى انسان خاطر نشان كرده كه مرگ فقط تعطيل حيات در جنبه مادى دنيايى انسان است ولى روح انسان كه جنبه اصلى و غير مادى انسان است به عالم