معاد از ديدگاه عقل و نقل - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٩
مبارزه متحد شدند. در روز مبارزه، با مشاهده معجزه روشن و يقين آور موسى، از غفلت به خود آمده، به خداى موسى ايمان آوردند و موافقت علنى خود با موسى را اعلام كردند. اين اقدام ساحران براى فرعون بسيار كوبنده بود؛ از اين رو، آنان را به سختترين وجه تهديد كرد، ولى جواب شنيد:
سوگند به آن كسى كه ما را آفريد، هرگز تو را بر دلايل روشن كه براى ما آمده ترجيح نخواهيم داد. هر حكمى مىخواهى بكن كه تو تنها در اين زندگى دنيا مىتوانى حكم كنى. ما به پروردگارمان ايمان آورديم تا گناهان ما و آن سحرى كه ما را بدان واداشتى بر ما ببخشايد. «١» ايمان به معاد و زندگى اخروى چنان قدرتى به انسان مىدهد كه هيچ جبار ستمگرى نمىتواند او را به پيمودن راه خلاف حق وادارد.
اهميت اعتقاد به معاد از ديدگاه اسلام آنچه گذشت بررسى ضرورت و آثار مهم اعتقاد به معاد و جهان آخرت بود. در اين قسمت برآنيم كه به بررسى اجمالى اهميت باور به معاد از ديدگاه اسلام بپردازيم.
١- توأمانى اعتقاد به مبدأ و معاد آيه «انا لِلَّه و انا اليه راجعون» ناظر به مبدأ و معاد و بيانگر سير خلقت بشر است.
از نگاه قرآن اعتقاد به معاد از لوازم و ضروريات اعتقاد به مبدأ است. كسانى كه خدا را باور داشته باشند ولى آخرت و معاد را باور نداشته باشند، در خداشناسى نقصان دارند و خدا را چنان كه حق اوست نشناختهاند و گرنه ممكن نيست خدا را آن چنان كه بايد، شناخت و اسما و صفات حسناى الهى را درك كرد ولى به لزوم معاد نرسيد. اصولًا خداشناسى كامل، انسان را به تصديق توحيد، نبوت و معاد مىرساند و اگر كسى منكر يكى از اين سه اصل باشد، بايد در خداشناسى خود تجديد نظر كند، قرآن كريم انكار توحيد، نبوت يا معاد را ناشى از قصور در خداشناسى دانسته است. در سوره حج بعد از