درهاى آسمان براى مستكبرانِ تكذيب كننده آيات خداوند- اهل جهنم-، باز نمى‌شود «١» و با توجه به روايات، جهنم در قعر زمين است. «٢» از دقت در اين آيات و روايات به اين نتيجه مى‌رسيم كه منظور از «آسمان»، آسمان مادى و جهت بالا نيست همچنان كه منظور از زمين و قعر آن، اين زمين خاكى و جهت پايين نيست، بلكه منظور مراتب اعلا و پست جهان‌هايى است كه مخلوق خداوند مى‌باشند.
بنابراين، بهشت در جهانى است كه بسيار متعالى‌تر و برتر از اين جهان مادى و جهنّم در جهانى است كه بسيار پست‌تر و پايين‌تر از اين جهان مادى است و اين جهان‌ها هر كدام با وسعتى كه دارند، با هم هيچ تزاحمى ندارند چون با هم از لحاظ رتبه متفاوتند. البته اهل جهان بالا بر اهل جهان پايين اشراف دارند ولى اهل جهان پايين هيچ اشراف و اطلاعى از جهان بالا ندارند و اين جهان‌ها چون از لحاظ رتبه، با هم متفاوتند، با هم تزاحم ندارند و گستردگى هر كدام مانع گستردگى ديگرى نمى‌گردد.
براى محسوس شدن مطلب، از جهتى مى‌توان به امواج راديويى و تلويزيونى مثال زد. امواج ايستگاه‌هاى راديويى در همه جاى فضا و مكان وج معاد از ديدگاه عقل و نقل ١٤٨ عذاب‌هاى جسمى ص : ١٤٦ ود دارند و هيچ كدام جا را براى ديگرى تنگ نمى‌كند و اين راديوى شماست كه با توجه به تنظيمى كه شده است، يكى از آن امواج را مى‌گيرد.