به دو دسته تقسيم مى‌شوند:
١- ٦- ٣. دادگاههاى اختصاصى‌ به محاكمى گفته مى‌شود كه به اعتبار ويژگى موضوع، جرم، طرفين يا متهم توسط قانون گذار تعيين شده است؛ مثل دادگاه نظامى، دادگاه ويژه روحانيت، ديوان عدالت ادارى، دادگاه انتظامى قضات و دادگاه انقلاب. هر كدام از اين دادگاهها به اتهامات خاص و يا به جرايم افراد خاص رسيدگى مى‌كنند؛ مثلًا دادگاه نظامى به جرائم نظامى رسيدگى مى‌كنند.
٢- ٦- ٣. دادگاههاى عمومى‌ به دادگاههايى گفته مى‌شود كه به جرائمى رسيدگى مى‌كنند كه در هيچ يك از دادگاههاى اختصاصى رسيدگى نمى‌شود. به عبارت ديگر، صلاحيت رسيدگى اين نوع از دادگاهها نسبت به دادگاههاى اختصاصى بيش‌تر است.
٧- ٣. سازمان ثبت اسناد و املاك كشور از سازمانهاى زير مجموعه قوه قضائيه و به ويژه رئيس قوه قضائيه، سازمان ثبت اسناد و املاك كشور است كه در سراسر كشور گسترش پيدا كرده است. رئيس اين سازمان به وسيله رئيس قوه قضائيه منصوب مى‌شود و هم معاون رئيس قوه است. وظيفه اين سازمان عبارت است از:
١. ثبت تمام املاك كشور و نگهدارى از آنان؛ ٢. ثبت و نگهدارى همه اسناد كشور؛ ٣. ثبت شركتها و ثبت علائم و اختراعات؛ ٤. مسئوليت دفاتر اسناد رسمى ازدواج و طلاق و ... «١»