آشنايى با نظام جمهورى اسلامى ايران - نظرپور، مهدی - الصفحة ٣٢
١- ١. از رجال مذهبى و سياسى باشد:
بنابراين اين شرط، كسى مىتواند نامزد اين مقام شود كه از رجال باشد؛ يعنى مرد بودن نخستين شرط داوطلبان رياست جمهورى در ايران است و زنان نمىتوانند اين مقام را احراز كنند.
٢- ١. ايرانى الاصل باشد:
قانون به دلايل اهميت و جايگاه رئيس جمهورى در نظام جمهورى اسلامى ايران، داشتن تابعيت ايران را براى نامزد اين مقام كافى ندانسته بلكه نامزد اين مقام بايد اصالتاً ايرانى باشد؛ يعنى اصل و نسب او نيز بايد ايرانى باشند.
٣- ١. تابع ايران باشد:
براى احراز مقام رياست جمهورى در ايران، علاوه بر ايرانى الاصل بودن، داشتن تابعيت ايرانى و باقى ماندن بر اين تابعيت نيز لازم است.
٤- ١. مدير و مدبّر باشد:
با توجّه به مسئوليت بسيار گسترده رئيس جمهور در امور اجرايى و مديريتى كشور، كسى مىتواند داوطلب اين مسئوليت شود كه توان اداره امور كشور در مسائل سياسى، اجتماعى، اقتصادى و ساير شئونات مربوط به رياست جمهورى را داشته باشد. افزون بر اين، او بايد از حُسن تدبير و آينده نگرى نيز بهره بَرد تا بتواند اوضاع و احوال آينده را در تصميمهايش مدنظر قرار دهد.
٥- ١. امانتدار و داراى حسن سابقه باشد:
چون وظايف و اختيارات رئيس جمهورى همانند امانتى است كه چهار سال به او واگذار مىشود، شخص نامزد اين مقام بايد از نظر حُسن سابقه و امانتدارى، مشهور باشد و بتواند به گونهاى شايسته و بايسته از آن نگهدارى و نگهبانى كند. سابقه شخص مىتواند گوياى عملكرد و طرز فكر وى باشد. حُسن سابقه و عدم لغزش در گذشته وى، ضريب اطمينان در عملكرد آينده او را بالا مىبرد.
٦- ١. باتقوا باشد:
تقوا از جمله شرايط خاص نظام حقوقى اسلام است كه بر اساس آن، شخص با اعتقاد به خداوند و معاد، اعمال خويش را براى رضاى او انجام مىدهد و مسلماً آثار اين ملكه اخلاقى بر رفتار رئيس جمهور تاثير خواهد گذاشت؛ به گونهاى كه اوصاف متقين در عملكرد وى آشكار مىگردد و از لغزشهاى مختلف، به ويژه جاهطلبى، حُبّ دنيا، كبر و غرور و ساير آفات رياست، مىپره آشنايى با نظام جمهورى اسلامى ايران ٤٢ ٢ - ٣. وظايف و اختيارات رئيس جمهور به عنوان مقام رسمى ص : ٤٠ يزد و در برابر مردم و ضعفا، متواضع مىشود. «١»