آشنايى با نظام جمهورى اسلامى ايران - نظرپور، مهدی - الصفحة ٢٠
٢- ٣. شرايط و صفات ديگر شرايط و صفات شش گانه كه به آنها اشاره شد، در قانون اساسى به صورت صريح آمده است؛ امّا رهبرى و ولايت فقيه علاوه بر صفات فوق بايد داراى شرايط و صفات ديگرى نيز باشد كه در قانون اساسى بدانها اشاره نشده است. به اين شرايط، در قوانين ديگر يا كتابهاى فقهى اشاره شده است. مهمترين آنها عبارتاند از:
١- ٢- ٣. ايمان و اعتقاد: شرط لازم براى حاكميّت بر جامعه مسلمين، اعتقاد و ايمان كامل به مبانى اسلامى است؛ زيرا خداوند سلطه كافرين بر مؤمنين را نفى مىكند و از كسى كه خود معتقد به اسلام نيست، نمىتوان انتظار داشت كه دستورات اسلام را اجرا كند. ايمان و اعتقاد براى رهبرى، ايمان جامعى است كه در آن معرفت قلبى، اقرار زبانى و التزام عملى به اركان اسلام جاى دارد. در جامعهاى كه اكثريت قريب به اتفاق آن را شيعيان تشكيل مىدهند، بديهى است كه ايمان به مبانى تشيّع براى رهبرى نيز امرى ضرورى است. «١» ٢- ٢- ٣. مرد بودن: يكى از شرايط رهبرى، مرد بودن است و هر چند در قانون اساسى به آن اشاره نشده است، ولى در فقه بر مرد بودن قاضى تاكيد شده است و اين امر به رهبرى نيز تسرى داده شده است؛ زيرا رهبر در نظام اسلامى در واقع اولين قاضى است.
٣- ٣. چگونگى نصب و عزل رهبر امام خمينى (ره) كه از سال ١٣٤١ ه. ش، مبارزه خود را عليه رژيم شاه آغاز كرد، توسط همه مردم ايران در طول دوران انقلاب اسلامى به رهبرى پذيرفته شد و پس از پيروزى انقلاب اسلامى نيز تنها رهبر انقلاب اسلامى بود. در اوايل پيروزى انقلاب بحث بر اين بود كه پس از ايشان رهبرى با توجه به شرايط و ويژگيهايى كه در قانون اساسى براى او در نظر گرفته شده است، چگونه بايد انتخاب شود. آيا مردم عادى مىتوانند چنين فردى را انتخاب كنند يا بايد انتخاب او به شكل ديگرى باشد، مثلًا مردم عدهاى از خبرگان را كه خود مجتهد هستند انتخاب كنند و اين خبرگان رهبر را انتخاب كنند.